چرا پورشه به تصمیم کاهش تولید به عنوان یکی از ضدسرمایه‌داری‌ترین گزینه‌های دهه روی آورد؟

در سال‌های اخیر، پورشه با مشکلات متعددی دست و پنجه نرم کرده است؛ چالش‌های موجود در بازار خودروهای الکتریکی، تعرفه‌های سنگین در ایالات متحده و کاهش تقاضا در چین فشار زیادی به این شرکت آورده است. پورشه که برای سال‌ها در تلاش بود حاشیه سود خود را افزایش دهد و فروش مدل‌های جدیدش را رونق بخشد، اکنون با افت شدیدی در سودآوری روبرو شده است. برای عبور از این بحران، مدیرعامل جدید پورشه استراتژی جدید و جسورانه‌ای را اعمال کرده که شامل کاهش ابعاد و مقیاس شرکت است.

کاهش تولید به‌منظور بازگشت به اوج

مایکل لایترز، مدیرعامل جدید پورشه، در حال پیاده‌سازی تغییرات اساسی است. این شرکت سرمایه‌گذاری‌هایش در بوگاتی را به فروش رسانده، و همچنین بخش نوپای فناوری اطلاعات خودرو (Car-IT) را منحل کرده است. همچنین شایعاتی در خصوص احتمال برکناری یکی دیگر از اعضای هیئت‌مدیره منتشر شده است.

بر اساس گزارشی از روزنامه اقتصادی آلمانی هندلزبلات، پورشه برنامه دارد تا تولیداتش را به‌طرز قابل توجهی کاهش دهد. لایترز به دنبال بازآفرینی ساختار شرکت است تا با تولید تنها ۲۰۰ هزار دستگاه در سال، همچنان به‌عنوان یک شرکت سودآور شناخته شود.

دست‌یابی به رقم ۲۰۰ هزار دستگاه چندان دور از ذهن نخواهد بود. فروش پورشه از ۳۲۰ هزار دستگاه در سال ۲۰۲۳ و ۳۱۰ هزار دستگاه در سال ۲۰۲۴، به ۲۸۰ هزار دستگاه در سال ۲۰۲۵ کاهش یافته و در سه‌ماهه نخست سال ۲۰۲۶ نیز شاهد افت ۱۵ درصدی دیگری بوده‌ایم. با این روند کاهشی، پورشه به‌ناچار به مرز ۲۰۰ هزار دستگاه نزدیک می‌شود.

هدف لایترز تنها انطباق با آمارهای فروش پایین‌تر نیست، بلکه او می‌خواهد سودآوری شرکت را به سطوح موفقیت‌آمیز چند سال گذشته بازگرداند؛ بدین معنا که حاشیه سود ۱۰ تا ۱۵ درصد را حتی با تولید کمتر حفظ کند. در سه‌ماهه اول امسال، روند نزولی سودآوری پورشه ادامه داشت و سود عملیاتی شرکت ۲۲ درصد کاهش یافت. اجرای این سیاست انقباضی ممکن است به تعدیل نیرو منجر شود؛ شایعات حاکی از آن است که حدود یک‌چهارم از کارکنان مرکز توسعه شرکت ممکن است شغل خود را از دست بدهند.

تأخیرها، تعرفه‌ها و چالش‌های بازار

پورشه از یک سو با تأخیر در عرضه محصولات تازه مواجه شده و از سوی دیگر، تغییر تعرفه‌ها در آمریکا و کاهش تقاضا برای خودروهای الکتریکی لوکس و اسپرت (به‌ویژه در بازار چین) خسارت عظیمی به این برند وارد کرده است.

بر اساس برنامه‌ریزی‌های اولیه، انتظار می‌رفت مدل‌های الکتریکی تایکان، ماکان، کاین و مدل‌های ۷۱۸ باکستر و کیمن به‌زودی در بازار حضور یابند و تولید مدل‌های بنزینی آن‌ها متوقف یا بسیار محدود شود. اما اکنون خبری از خودروهای اسپرت الکتریکی کوچک وعده‌داده‌شده نیست و شایعاتی در خصوص تأخیر بیشتر یا حتی لغو کامل این پروژه‌ها به گوش می‌رسد.

در همین حال، پورشه در تلاش است تا مدل‌های بنزینی جدید ماکان و کاین را توسعه دهد و در عین حال برای حفظ آمار فروش، به مدل‌های قدیمی‌تر و بنزینی کاین تکیه کرده است. تولید پورشه ماکان بنزینی نیز تابستان امسال متوقف خواهد شد.

اگر فروش پورشه به سطح ۲۰۰ هزار دستگاه سقوط کند، این برند عملاً به جایگاه خود در سال ۲۰۱۴ بازخواهد گشت؛ سالی که در آن اکثر ماه‌ها تنها ۵ مدل در سبد محصولاتش داشت و معرفی مدل ماکان در میانه همان سال، به عبور فروش شرکت از مرز ۳۰۰ هزار دستگاه کمک کرد.

اهمیت این تصمیم

در دنیای تجارت، رشد مداوم و بی‌وقفه معمولاً هدف نهایی بسیاری از شرکت‌ها محسوب می‌شود. کسب‌وکارها همواره در پی افزایش سود هستند و به‌منظور رسیدن به این هدف، ناگزیر به فروش محصولات بیشتری، استخدام افراد و ایجاد ساختارهای پیچیده‌تر می‌شوند. اما زمانی که صنعت در یک بازه زمانی کوتاه دچار تغییرات اساسی می‌شود، رویکرد تهاجمی می‌تواند نتایج فاجعه‌باری به دنبال داشته باشد. خودروسازان معمولاً برای ۴ تا ۶ سال آینده خود برنامه‌ریزی می‌کنند و نمی‌توانند یک‌شبه جهت خود را تغییر دهند. به همین خاطر، شنیدن صحبت‌های مدیرعامل یکی از برندهای بزرگ همچون پورشه که می‌گوید باید شاید سرعت خود را کاهش دهیم، رویکردی تازه و متفاوت است.

اهمیت واقعی این موضوع در این است که کل صنعت خودروسازی در حال نظاره‌گر این تغییرات است. اگر این استراتژی برای پورشه موفقیت‌آمیز باشد، احتمالاً شاهد خواهیم بود که شرکت‌های دیگری نیز به همین رویکرد روی خواهند آورد. این اقدام قرار نیست طمع سرمایه‌داری جهانی را ریشه‌کن کند، اما می‌تواند به حداقل رساندن آسیب‌پذیری کارگرانی که به درآمد این صنعت وابسته‌اند، در برابر نوسانات غیرمنتظره و مخرب بازار کمک کند.