وویجر ۱ در آستانه نزدیک شدن به فاصله یک روز نوری، از مشکل ارتباطی عبور کرد
کاوشگر وویجر ۱ در این پاییز نسبتاً بی‌قرار بنظر می‌رسد. این فضاپیما در روزهای اخیر با نزدیک شدن به یک نقطه عطف تاریخی در سفر طولانی خویش، یکی از بزرگ‌ترین به‌روزرسانی‌های خود در چند دهه گذشته را دریافت کرده و به‌دنبال آن، ارتباطش با زمین قطع شده است. این کاوشگر که سابقه‌ای بیش از ۴۹ سال در فضا دارد، ضمن ایجاد حس تعلیق و نگرانی، همچنان ما را درگیر خود کرده است.
تیم مسئول مأموریت به طرز شگفت‌انگیزی موفق شده همچنان به این فضاپیمای در حال حرکت در فضای میان‌ستاره‌ای خدمات فنی ارائه دهد. وویجر ۱ به‌همراه همزادش وویجر ۲، انرژی مورد نیاز خود را از یک مولد ترموالکتریکی رادیوایزوتوپی تأمین می‌کند، جایی که پلوتونیوم بر اثر واپاشی پرتوزا انرژی لازم را تولید کرده و به برق تبدیل می‌شود. اما با گذر زمان، ذخیره انرژی این منبع به آرامی در حال کاهش است و هر سال حدود ۴ وات از توان خروجی آن کاسته می‌شود؛ موضوعی که باعث شده تا گروه مأموریت چاره‌اندیشی‌هایی جدی داشته باشد.
خلال چند سال گذشته، بسیاری از ابزارهای علمی موجود در فضاپیما به‌طور دائم خاموش شده‌اند تا مصرف انرژی کاهش یابد و فعالیت فضاپیما ادامه پیدا کند. با این حال، تیم مأموریت در سال جاری با رویکردی نوآورانه که به عنوان «بیگ‌بنگ» شناخته می‌شود، تلاش کرده است تا عمر کاوشگر را بیشتر کند.
در این رویکرد، سه دستگاه به‌طور همزمان خاموش شدند و همزمان، تجهیزات کم‌مصرف‌تری فعال شدند. این اقدام ابتدا بر روی وویجر ۲ پیاده‌سازی شد و سپس در یک دوره شش‌هفته‌ای در ماه سپتامبر نیز بر روی وویجر ۱ اعمال گردید. این عملیات با خوش‌شانسی موفقیت‌آمیز بود، ولی تیم مأموریت به وقوع برخی از رویدادهای غیرمنتظره نیز پیش‌بینی کرده بود. اولین این وقایع به زودی بروز کرد.
در روزهای ۱۸ و ۱۹ اکتبر، آنتن‌های بزرگ شبکه فضای دوردست ناسا هیچ سیگنالی از وویجر ۱ دریافت نکردند. با این حال، نگرانی در این مورد طولی نکشید، زیرا فضاپیما در تاریخ ۲۰ اکتبر و بدون نیاز به هیچ نوع مداخله‌ای از زمین، ارتباطش را دوباره از سر گرفت. از آن زمان، ارتباط مداوم بین تیم مأموریت و فضاپیما برقرار شده است.
کاوشگر وویجر ۱ به زودی به فاصله‌ای معادل یک روز نوری از زمین خواهد رسید
کریم بدرالدین، مدیر مأموریت وویجر در آزمایشگاه پیشرانش جت ناسا، در اظهاراتی بیان کرد: «این نخستین باری است که شاهد چنین واکنشی از فضاپیما هستیم؛ اما اکنون در مرحله‌ای از مأموریت قرار داریم که می‌بایست به انتظار اتفاقات غیرمنتظره بپردازیم. از برقراری مجدد ارتباط با وویجر ۱ خوشحالیم و مشتاقیم بدانیم چه پیش‌آمدی رخ داده است.»
اگرچه دلیل مشخص قطعی ارتباط همچنان نامشخص است، تیم مأموریت مطلع است که تعدادی از پیشرانه‌های فضاپیما به حالت غیرفعال درآمده و سیستم پشتیبان آن‌ها به‌صورت خودکار فعال شده است. این ممکن است در بروز قطعی ارتباط تأثیرگذار باشد.
در حال حاضر، توجهات بسیاری به وویجر ۱ معطوف شده است؛ زیرا این فضاپیما به‌زودی از یک آستانه نمادین و چشمگیر عبور خواهد کرد. همان‌طور که در تابستان سال گذشته گزارش شد، وویجر ۱ در تاریخ ۱۸ نوامبر به فاصله‌ای معادل یک روز نوری از زمین خواهد رسید؛ به این معنی که برای نخستین بار، یک وسیله انسانی در چنین فاصله‌ای از سیاره ما قرار خواهد گرفت.
این دستاورد واقعاً چشمگیر است، اما پیچیدگی‌های کار با فضاپیما را افزایش می‌دهد. سوزان داد، مدیر پروژه وویجر در آزمایشگاه پیشرانش جت ناسا، می‌گوید: «اگر بخواهید به وویجر پیام بفرستید، باید پیام خود را ارسال کنید، سپس به خانه برگردید و دو روز انتظار بکشید تا در نهایت پاسخ بگیرید.»
امید داریم که وویجر ۱ پیش از آن روز بزرگ، ما را با حوادث ناگوار دیگری غافلگیر نکند.
