چشمانداز صبحگاهی و سنگهای کهن؛ عکس شگفتانگیز مریخنورد ناسا از سیاره سرخ

در سطح زمین، رنگ آبی در طول روز بهطور گستردهتری پخش میشود؛ با این حال، وقتی زاویه تابش خورشید در زمانهای صبحگاه و غروب کاهش مییابد، آسمان رنگی سرخ به خود میگیرد. به هر حال، اتمسفر مریخ تفاوتهای قابل توجهی با اتمسفر زمین دارد. اتمسفر این سیاره به شدت رقیقتر بوده و چگالیاش تنها یک درصد چگالی اتمسفر زمین است؛ حالتی که تقریباً مشابه حضور در ارتفاع ۳۰ کیلومتری از سطح زمین به نظر میرسد.
جو سیاره سرخ عمدتاً از دیاکسید کربن تشکیل شده و دارای مقادیر زیادی غبار است. این نابرابریها موجب میشود که نور قرمز بیشتر از نور آبی پراکنده شود و در نتیجه، نور مریخ در طول روز رنگی نزدیک به قرمز به خود میگیرد. اما وقتی خورشید در حال طلوع یا غروب است، نور باید مسیر طولانیتری را در جو طی کند و در نهایت، رنگهای سفید و آبی به چشم میخورند؛ نوری که جلوهای فرازمینی به تصویر میدهد.
عکاسی از سپیدهدم در مریخ در تاریخ ۱۱ اوت، به عنوان روز مریخی ۴۹۸۲ مأموریت ثبت شد؛ تنها یک هفته پس از چهاردهمین سالگرد فرود مریخنورد کیوراسیتی بر سطح این سیاره. تصویر نهایی از ترکیب شش عکس مختلف بهدست آمده است.
یاردانگ چیست؟
برآمدگیها و صخرههای حکاکیشدهای که در این تصویر به چشم میخورند، یاردانگ نام دارند. ارتفاعات شارپ و دهانه گیل که مریخنورد کیوراسیتی در آنها فعالیت میکند، از رسوبات لایهای شکل گرفتهاند که به دورههای وجود دریاچه در این منطقه تعلق دارند. پس از خشک شدن دریاچه، باد لایههای مختلف این رسوبات را نمایان کرد و اکنون کیوراسیتی به بررسی آنها میپردازد.
در زمین، سپیدهدم با رنگهای صورتی و قرمز ترکیب میشود، در حالی که در مریخ، سپیدهدم به رنگهای سفید و آبی دیده میشود
لایه یاردانگ به دلایل متعددی بسیار جذاب است؛ چرا که ویژگیهای غیرمعمولی از خود نشان میدهد. اشوین واساوادا، دانشمند پروژه کیوراسیتی در آزمایشگاه پیشرانش جت ناسا، در اظهارات خود بیان کرد: «لایه یاردانگ بهنظر میرسد که از جای دیگری آمده است. رنگ آن متفاوت است و لایههایش با زاویهای عجیب شیبدار هستند و تقریباً به نظر میرسد که دستی آنها را روی سطح قرار داده است.»
واساوادا ادامه داد: «اما همین جذابیتها هستند که دستیابی به آن را هیجانانگیز میکنند. هیچکس بهطور دقیق نمیداند چه عاملی این لایه را به وجود آورده، اما یکی از فرضیهها مطرح میکند که ممکن است این لایه از خاکسترهای ناشی از فورانهای آتشفشانی قدیمی شکل گرفته باشد.»
به تازگی، کیوراسیتی توانسته است رکوردی جدید را ثبت کند: این مریخنورد به ارتفاع یک کیلومتری نسبت به سطح مرجع مأموریت دست یافته است و این دستاورد به عنوان بیشترین افزایش ارتفاع پیمودهشده در مریخ شناخته میشود.



