سامانه ناظر موظف است موجودی و تعهدات پلتفرم‌های طلایی را بررسی و انطباق دهد
به نقل از خبرنگار مهر، محمدرضا حاجی‌جعفری، معاون مرکز ملی بهبود محیط کسب‌وکار وزارت امور اقتصادی و دارایی، در همایش تخصصی پلتفرم‌های آنلاین طلا با عنوان «زرآتی؛ از خاک تا طلا» که در روز چهارشنبه، ۲۸ مرداد ۱۴۰۵ برگزار شد، به ارائه نظرات خود درباره چالش‌های متعددی که کسب‌وکارهای آنلاین طلا با آن روبرو هستند، پرداخت و اعلام کرد: در سال‌های اخیر، هر روز این حوزه با مشکلات و معضلات جدیدی دست و پنجه نرم کرده و تصمیمات و مقررات متعددی که اتخاذ شده، مانع از فعالیت‌های آن‌ها شده است.
او اضافه کرد: به‌عنوان مثال، یک روز موضوع ورود بورس به این مساله مطرح شد و در هیئت وزیران توافق شد که پلتفرم‌های طلای آنلاین باید به صندوق طلا تبدیل شوند. اما این تغییر به معنی تبدیل شدن به یک نهاد مالی است که مستلزم سرمایه گذاری بزرگ و طی کردن فرآیندهای پیچیده می‌باشد.
متوقف شدن صدور مجوز، بخشی از بازار را به فعالیت‌های زیرزمینی سوق داد
حاجی‌جعفری ادامه داد: متاثر از این رویداد، کسب‌وکارهای این بخش با تهدیدات زیادی مواجه شده و در برخی موارد جریان مالی چندین کسب‌وکار مسدود گردید.
وی همچنین به توقف صدور مجوز برای پلتفرم‌های آنلاین طلا اشاره کرد و گفت: در سال ۱۴۰۳، قرار شد وزارت صنعت، معدن و تجارت ظرف ۵۰ روز دستورالعمل جدیدی برای صدور مجوز ارائه دهد تا روند صدور مجوزها از سر گرفته شود، اما فرآیند تهیه و اصلاح این ضوابط زمان بر شد.
وی افزود: این تعیین و اصلاح ضوابط تقریباً یک سال و چند ماه طول کشید و در نهایت، حدود ۵ تا ۶ ماه پیش، صدور مجوزها دوباره از سر گرفته شد.
معاون وزارت اقتصاد تصریح کرد: در این بین، بخشی از فعالیت‌ها به صورت غیررسمی انجام می‌شد؛ به طوری که برخی افراد که موفق به دریافت مجوز نشده بودند، به کار خود ادامه دادند و حتی در برخی موارد، مشتریانشان بیشتر از مشتریان دارندگان مجوزهای رسمی بودند.
او ادامه داد: این دسته از افراد هیچ گونه امکان قانونی برای فعالیت نداشتند و به همین خاطر فعالیت‌های آن‌ها خارج از چارچوب مجوز تعریف می‌شد و حتی در بازار، مجوزها با قیمت‌های چندین میلیاردی خرید و فروش می‌شد.
دخالت ستاد مبارزه با قاچاق در تنظیم بازار طلاهای آنلاین
حاجی‌جعفری به نقش ستاد مرکزی مبارزه با قاچاق کالا و ارز در بهبود وضعیت این حوزه اشاره کرد و گفت: از زمان ورود این ستاد به موضوع طلای آنلاین، تحول قابل توجهی در ساماندهی این حوزه صورت گرفته است.
وی تأکید کرد: این تجربه مشخص می‌کند که در حوزه‌های مختلف باید یک نهاد خاص برای ساماندهی وجود داشته باشد تا در مواقع بروز مشکلات، کسب‌وکارها بتوانند به یک مرجع معتبر مراجعه کنند.
معاون مرکز ملی بهبود محیط کسب‌وکار وزارت اقتصاد افزود: در موارد قضایی به طور حتم نمی‌توان محدودیتی قائل شد و دادستانی و دادگاه‌ها مسیر خود را دارند، اما در حوزه‌های رگولاتوری باید ساماندهی دقیقی وجود داشته باشد.
لزوم ایجاد سامانه ناظر برای تطابق تعهدات و موجودی طلا
حاجی‌جعفری ضرورت ایجاد یک سامانه ناظر را مورد توجه قرار داد و گفت: طبق مصوبه هیئت وزیران، باید سامانه ناظری ایجاد گردد تا مرجع مشخصی برای تطابق میزان تعهدات و موجودی پلتفرم‌ها وجود داشته باشد و میزان تعهدات از موجودی واقعی فراتر نرود.
وی افزود: در حال حاضر این کار به صورت روزمره و با اطلاعات جستجو و بررسی انجام می‌شود و نهادهای نظارتی و پلیس نیز بر این موضوع نظارت دارند، اما باید این فرآیند به شکل سیستمی پیاده‌سازی گردد.
معاون وزارت اقتصاد ادامه داد: مدتی بانک مرکزی به خاطر مسائل مختلف در ارائه این سامانه با مشکلاتی مواجه بود، اما به دلیل تغییراتی که انجام شد، روند راه‌اندازی آن رو به جلو پیش رفته است.
نظارت بانک مرکزی نیاز به مداخله ندارد
حاجی‌جعفری در مورد نقش بانک مرکزی در تنظیم‌گری بازار طلای آنلاین اظهار کرد: از دیدگاه تخصصی ما باید این نهاد پولی عهده‌دار این مسئولیت باشد، ولی این به معنای مداخله نیست؛ بلکه برای ایجاد نظم و به نفع مردم است.
او افزود: وجود یک مرجع لازم است تا بتوان مشخص کرد هر پلتفرم چه مقدار موجودی دارد. این موضوع نه تنها سردرگمی را کاهش می‌دهد، بلکه به کسب‌وکارهای معتبر نیز اطمینان می‌دهد.
معاون مرکز ملی بهبود محیط کسب‌وکار وزارت اقتصاد تأکید داشت: هنگامی‌که موجودی و تعهدات پلتفرم‌ها به شکل شفاف رصد گردد، نگرانی‌ها کاهش یافته و در پیامد این موضوع، هم برای کسب‌وکار و هم کاربران مفید خواهد بود.
طلای آنلاین فقط یک کسب‌وکار نوین نیست
حاجی‌جعفری در ادامه به ماهیت منحصر به فرد پلتفرم‌های آنلاین طلا اشاره کرد و بیان داشت: ما صرفاً درباره کسب‌وکار و چالش‌های بیزینس صحبت نمی‌کنیم؛ بلکه در اینجا با یک فرهنگ جدید در حوزه کسب‌وکار و یک تفکر نوین در خرید مواجه هستیم.
او افزود: طلا یکی از باارزش‌ترین کالاهایی است که بشر از گذشته‌های دور به داد و ستد آن پرداخته و امروزه این کالا وارد ساختاری نو و مبتنی بر فناوری شده است.
بوروکراسی مانع از نوآوری است
معاون وزارت اقتصاد در انتقاد از سیستم‌های بوروکراتیک گفت: نباید انتظار داشت که ساختارهای بوروکراتیک به راحتی کنار بروند. تا کنون برای تغییر این ساختارها تلاش‌های بسیاری صورت گرفته، ولی واقعیت میدانی نشان می‌دهد که تغییر قوانین و ایجاد نوآوری در ساختار بوروکراتیک کشور کار آسانی نیست.
حاجی‌جعفری افزود: دو روند در سیستم بروکراتیک کشور به سختی صورت می‌پذیرد؛ نخست تغییر قوانین فعلی و دوم نوآوری در ایجاد چیزهایی که قبلاً وجود نداشته است. وی ادامه داد: هنگامی‌که یک کسب‌وکار نو ایجاد می‌شود، نهادهای مختلف وارد میدان می‌شوند و مطرح می‌کنند که ما می‌خواهیم نسبت به تنظیم‌گری این فعالیت اقدام کنیم. راه‌حل این است که رگولاتورهای مختلف در چارچوب قواعد واحدی قرار بگیرند.
پلتفرم‌های طلا باید در آینده خدمات بیشتری را ارائه دهند
حاجی‌جعفری به آینده فعالیت پلتفرم‌های آنلاین طلا نیز اشاره کرد و گفت: در حال حاضر این پلتفرم‌ها بیشتر به معاملات خرید و فروش طلا می‌پردازند، اما لازم است به سمت توسعه فعالیت‌های بیشتری حرکت کنند. وی اظهار داشت: اگر بازار ثانویه شکل بگیرد و امکان ورود این فعالیت‌ها به حوزه بورس فراهم شود، بسیاری از خدمات مالی که در دنیا توسط این نوع پلتفرم‌ها ارائه می‌شود، می‌تواند در ایران نیز گسترش یابد.
معاون مرکز ملی بهبود محیط کسب‌وکار وزارت اقتصاد بیان داشت: در حال حاضر قوانین حاکم بسیار از ارائه این خدمات جلوگیری می‌کند، اما پیشرفت‌های حاصل شده در حوزه طلای آنلاین می‌تواند مقدمه‌ای برای گام‌های بعدی باشد.
وی در خاتمه تأکید کرد: وزارت اقتصاد در این راستا در کنار کسب‌وکارها ایستاده است و هدف اصلی، ایجاد سازوکارهای شفاف و قابل اعتماد به منظور فراهم آوردن اطمینان برای مردم و فعالان این عرصه می‌باشد.
