ارتباط دیپ سیک با قاچاق Blackwell، نشاندهنده ضعف صنعت تولید تراشه در چین است
یک مقام ارشد دولتی در ایالات متحده خاطرنشان ساخته که جدیدترین نسخه هوش مصنوعی شرکت چینی دیپ سیک که قرار است از هفته آینده به بازار عرضه شود، با استفاده از پیشرفتهترین تراشه هوش مصنوعی انویدیا به نام Blackwell آموزش دیده است؛ مسالهای که به عنوان نقض صریح قوانین صادراتی ایالات متحده تلقی ممکن است شود.
طبق گزارش رسانه اخبار فناوری تکنا، این مقام آمریکایی بیان کرده که دیپ سیک تلاش دارد تا نشانههای فنی استفاده از تراشههای آمریکایی را مخفی کند و احتمال میرود که Blackwellها در دیتاسنتر این شرکت واقع در مغولستان داخلی چین انباشته شده باشند.
این مقام از ارائه توضیحات درباره روشهای دستیابی دولت آمریکا به این اطلاعات یا چگونگی دسترسی دیپ سیک به این تراشهها خودداری کرده، اما بر این نکته تاکید کرده که سیاست رسمی واشنگتن ارسال Blackwell به چین را اجازه نمیدهد. انویدیا از ارائه هرگونه اظهار نظر خودداری کرده و وزارت بازرگانی ایالات متحده و شرکت دیپ سیک نیز پاسخی به درخواستها ندادهاند. همچنین، سفارت چین در واشنگتن اعلام کرده که پکن با ترسیم خطوط ایدئولوژیک و بیش از حد گسترش مفهوم امنیت ملی و سیاسیسازی موضوعات اقتصادی، تجاری و فناوری مخالف است.
تایید رسمی از سوی دولت آمریکا درباره دسترسی دیپ سیک به این تراشهها، که پیشتر نیز خبر آن منتشر شده بود، میتواند اختلاف نظر میان سیاستگذاران واشنگتن را تشدید کند، چراکه آنها همچنان در حال تعیین مرزهای دسترسی چین به با ارزشترین نیمه هادیهای هوش مصنوعی تولیدی ایالات متحده هستند. دیوید ساکس David Sacks، مسئول سیاستگذاری هوش مصنوعی در کاخ سفید، و جنسن هوانگ Jensen Huang، مدیرعامل انویدیا، بر این اعتقادند که ارسال تراشههای پیشرفته به چین میتواند انگیزه شرکتهایی نظیر هواوی را برای تسریع در توسعه فناوریهای همتراز با انویدیا و AMD تضعیف کند.
در مقابل، برخی از جریانهای سختگیر در مواجهه با چین به این نکته اشاره دارند که این تراشهها به راحتی میتوانند از کاربردهای تجاری منحرف شوند و قدرت نظامی چین را در عرصه هوش مصنوعی تقویت کنند و برتری ایالات متحده را زیر سوال ببرند. کریس مک گوایر Chris McGuire، که در دوران ریاستجمهوری جو بایدن در شورای امنیت ملی کاخ سفید فعال بود، بیان کرده که این پرونده نشان میدهد صادرات هر نوع تراشه هوش مصنوعی به چین تا چه اندازه ریسکپذیر است، چرا که شرکتهای پیشرو چینی به صراحت قوانین صادراتی ایالات متحده را زیر پا میگذارند و نمیتوان انتظار داشت که به شرایط محدودکننده در زمینه نظامی توجه کنند.
در حال حاضر، مقررات کنترل صادرات، که تحت نظارت وزارت بازرگانی ایالات متحده به اجرا درمیآید، ارسال Blackwell به چین را ممنوع کرده است. دونالد ترامپ در ماه اوت زمینه را برای فروش نسخهای تجدیدنظر شده از Blackwell در چین فراهم کرد، اما به سرعت موضع خود را تغییر داد و اعلام کرد که پیشرفتهترین تراشههای انویدیا باید ویژه شرکتهای آمریکایی باقی بمانند. تصمیم ترامپ در دسامبر برای اجازه خرید H200 به عنوان دومین تراشه پیشرفته انویدیا با اعتراضهای شدید مواجه شد، اگرچه ارسال این تراشهها به دلیل محدودیتهای فنی به کار گرفته شده هنوز نیز متوقف مانده است.
سیف خان Saif Khan، که در دولت بایدن مدیر فناوری و امنیت ملی در شورای امنیت ملی بوده، تاکید کرده که وابستگی شرکتهای هوش مصنوعی چین به Blackwell های قاچاق، حاکی از ضعف عمیق آنها در تولید تراشه داخلی است و صدور مجوزی برای H200 خواهد توانست بهعنوان یک خط نجات به شمار آید. این مقام ارشد در خصوص تأثیر این تحولات بر تصمیم دولت ترامپ در مورد مجوز احتمالی خرید H200 از سوی دیپ سیک اظهارنظری نکرده است.
به گفته این مقام، مدل جدید دیپ سیک احتمالاً از تکنیک تقطیر (distillation) برای بهرهبرداری از مدلهای پیشرفته شرکتهای آمریکایی مثل Anthropic، گوگل، OpenAI و xAI استفاده کرده است. در این روش، یک مدل قدیمیتر و قدرتمندتر، کیفیت پاسخهای مدل جدید را ارزیابی نموده و به نوعی دانش خود را به آن منتقل میکند.
دیپ سیک، مستقر در هانگژو، سال گذشته با معرفی مجموعهای از مدلهای رقابتی، بازارها را تحت تأثیر قرار داد و موجب نگرانیهایی در واشنگتن درباره احتمال کاهش فاصله چین در رقابت هوش مصنوعی شد. اکنون برای نخستین بار، تایید رسمی دولت آمریکا نشان میدهد که این تراشهها در مرکز دادههای مغولستان داخلی برای آموزش مدل جدید به کار رفتهاند.
