برآورد وضعیت بازار بورس در روز یکشنبه ۲۵ مرداد ۱۴۰۵

براساس گزارش نبض بورس، معاملات روز شنبه ۲۵ مرداد ۱۴۰۵ در بازار سرمایه، نمایی متفاوت از آنچه به‌واسطه ظاهر شاخص‌ها انتظار می‌رود، پیش روی فعالان گذاشت. شاخص کل بورس تنها ۱۶۲ واحد رشد کرد؛ تغییری که عملاً رنگ و بوی «ثبات» را بیشتر کرد تا «جهت‌گیری». شاخص کل در نهایت روی عدد ۵ میلیون و ۷۳۶ هزار و ۶۵۰ واحد متوقف شد، اما دقیق‌تر که نگاه شود، در میانه‌های بازار فشار فروش بسیار پررنگ‌تر از چیزی بود که از تغییرات شاخص برمی‌آمد. شاخص هم‌وزن نیز با افزایش ۰.۱ درصدی همراه شد، با این حال ۵۲ درصد از نمادهای بررسی‌شده در محدوده منفی دادوستد شدند. همزمان، ۳.۷ همت پول حقیقی از معاملات خرد کنار رفت و ارزش صف‌های فروش به ۱.۷ همت رسید. در نقطه مقابل، صندوق‌های کالایی با جذب ۸۶۶.۲ میلیارد تومان پول مواجه شدند. مجموع این داده‌ها یک پیام روشن دارد: ثابت ماندن ظاهری شاخص کل، به‌هیچ‌وجه تضمینی برای برتری تقاضا در کل بازار نیست و بخش قابل توجهی از معامله‌گران در حال کاهش ریسک یا جابه‌جایی سرمایه خود هستند.

جدول خلاصه بازار

تحلیل اصلی بازار

شاخص کل ثابت ماند، اما عمق بازار تضعیف شد

یکی از برجسته‌ترین موارد در معاملات روز شنبه بورس، فاصله‌ای است که میان رفتار ظاهری شاخص کل و واقعیت جریان غالب در بخش بزرگی از نمادها دیده می‌شود. شاخص کل فقط ۱۶۲ واحد رشد کرد و عملاً تغییر محسوسی در مسیر ایجاد نکرد؛ در حالی که شاخص هم‌وزن ۰.۱۰ درصد افزایش یافت.

در نگاه اول می‌شود این شرایط را به معنای نوعی تعادل تفسیر کرد، اما وقتی سایر شاخص‌ها کنار هم قرار می‌گیرند، تصویر به‌مراتب متفاوت‌تری شکل می‌دهد. از مجموع ۹۱۹ نماد بررسی‌شده، ۴۷۸ نماد یعنی ۵۲ درصد در محدوده منفی معامله شدند و در مقابل، ۴۴۱ نماد معادل ۴۸ درصد روند مثبت‌تری ثبت کردند.

پس نمی‌توان آرام بودن شاخص کل را به‌عنوان سندی برای قدرت واقعی بازار تلقی کرد. در بخش قابل توجهی از بازار فشار فروش وجود داشت، اما چون وزن معاملات در نمادهای بزرگ و همچنین جابه‌جایی جریان نقدینگی اثرگذار بود، این فشار هنوز به افت جدی شاخص کل تبدیل نشده است.

موضوع دیگری که نباید از کنار آن گذشت، رشد صف‌های فروش است. روز شنبه ۱۸۷ نماد در صف فروش ایستادند و ارزش این صف‌ها به ۱.۷ همت رسید؛ در برابر آن، ۲۸۱ نماد صف خرید داشتند و ارزش صف‌های خرید ۵.۵ همت ثبت شد. بنابراین اگرچه همچنان ارزش صف خرید از صف فروش بیشتر است، اما شکاف میان این دو نسبت به روزهایی که تقاضا قدرتمندتر ظاهر می‌شد، کوچک‌تر شده است.

خروج ۳.۷ همت پول حقیقی؛ مهم‌ترین نشانه روز شنبه

مهم‌ترین علامت احتیاط در گزارش معاملات روز شنبه، خروج ۳.۷ همت پول حقیقی از معاملات خرد است.

این عدد در شرایطی ثبت شده که ارزش معاملات خرد به ۳۹.۲ همت رسیده و حجم معاملات نیز ۱۰۳.۵ میلیارد سهم بوده است؛ بنابراین خروج پول را نمی‌توان صرفاً نتیجه کم‌رمقی بازار دانست. بلکه همزمان با گردش نسبتاً قابل توجه نقدینگی، بخشی از سرمایه‌گذاران حقیقی یا در حال فروش بودند یا موقعیت خود را کاهش می‌دادند.

سرانه فروش حقیقی نیز ۱۳۴.۱ میلیون تومان گزارش شد، در حالی که سرانه خرید ۸۹.۶ میلیون تومان بوده است. این اختلاف نشان می‌دهد فروشندگان حقیقی، به‌طور متوسط سفارش‌های بزرگ‌تری نسبت به خریداران ثبت کرده‌اند.

در نهایت، حس غالب در بازار روز شنبه می‌تواند به شکل احتیاط همراه با افزایش عرضه توصیف شود؛ البته هنوز نمی‌توان ادعا کرد که یک روند اصلاحی قطعی شکل گرفته است.

رفتار شاخص‌ها چه می‌گوید؟

شاخص کل فرابورس با رشد ۰.۲۸ درصدی از شاخص کل بورس عملکرد بهتری داشت. شاخص هم‌وزن نیز با همان روند مثبت اما محدود، رشد ۰.۱۰ درصدی را تجربه کرد.

اما در کنار این رشد کم‌جان، پول حقیقی از بازار سهام خارج شد. این مسئله بیانگر آن است که بالا رفتن شاخص‌ها بیش از آنکه حاصل ورود گسترده نقدینگی جدید باشد، تحت تأثیر معاملات برخی نمادها قرار گرفته و در عین حال شاخص‌ها در برابر فشار فروش مقاومت کرده‌اند.

در چنین فضایی، برای سنجش سلامت بازار باید فراتر از خود عدد شاخص کل نگاه کرد و عرض بازار، جریان پول، سرانه معاملات و نسبت صف‌های خرید و فروش را دقیق‌تر زیر ذره‌بین برد.

تحلیل صنایع

کانه‌های فلزی و دارویی؛ مقصد پول حقیقی

در میان صنایع، کانه‌های فلزی با ورود ۳۴۳.۲ میلیارد تومان پول حقیقی در جایگاه نخست قرار گرفتند. ارزش معاملات این گروه به ۲ همت رسید و قدرت خرید آن ۱.۴ ثبت شد.

صنعت دارویی نیز با ورود ۲۸۲.۶ میلیارد تومان پول حقیقی رتبه بعدی را به خود اختصاص داد. نکته مهم درباره این گروه، قدرت خرید ۱.۸ است؛ عددی که نشان می‌دهد ورود پول صرفاً به معنای حضور خریدار نبوده و در کنار آن، توان خریداران نیز وضعیت نسبتاً مناسبی داشته است.

مخابرات با جذب ۱۴۱.۸ میلیارد تومان پول حقیقی و قدرت خرید ۳.۴ نیز از جمله گروه‌های مورد توجه بازار بود. با این حال، ارزش معاملات در این گروه تنها ۲۱۵.۸ میلیارد تومان گزارش شد و به همین دلیل، ورود پول نسبت به اندازه معاملات، رقم قابل توجهی محسوب می‌شود.

در سوی مقابل، نفتی‌ها و بانک‌ها هر کدام با حدود ۱.۲ همت خروج پول حقیقی سنگین‌ترین فشار نقدینگی را متحمل شدند. فلزات نیز ۲۸۸.۲ میلیارد تومان خروج پول داشتند و گروه شیمیایی با خروج ۲۴۶ میلیارد تومان روبه‌رو شد.

این جابه‌جایی از نظر تحلیلی بسیار تعیین‌کننده است؛ چون بخشی از فشار فروش دقیقاً در صنایع بزرگ و شاخص‌ساز متمرکز شده بود.

خروج پول از صنایع بزرگ

در نفتی‌ها، ۴.۴ همت ارزش معاملات ثبت شد اما قدرت خرید به ۰.۴ رسید؛ همین ترکیب باعث شد این گروه یکی از کانون‌های مهم عرضه باشد. بانک‌ها نیز با وجود ارزش معاملاتی مشابه (۴.۴ همت)، ۱.۲ همت خروج پول را ثبت کردند و قدرت خرید آن‌ها به ۰.۹ تنزل یافت.

در فلزات، علی‌رغم رقم ارزش معاملات ۴.۶ همتی، ۲۸۸.۲ میلیارد تومان پول حقیقی از این گروه خارج شد. این یعنی اگرچه گردش نقدینگی در ظاهر بالا بوده، اما خریداران حقیقی نتوانسته‌اند برتری جریان پول را در نهایت در اختیار بگیرند.

از سوی دیگر، ورود پول به کانه‌های فلزی و دارویی نشان می‌دهد بخشی از نقدینگی که از صنایع بزرگ خارج شده، دست‌کم در سطح گروهی، در حال چرخش به سمت برخی دیگر از صنایع است.

تحلیل نمادهای مهم

ومعادن؛ پیشتاز ورود پول حقیقی

نماد ومعادن با ورود ۴۰۳.۳ میلیارد تومان پول حقیقی بیشترین جذب نقدینگی را در معاملات روز شنبه ثبت کرد. این نماد با قیمت پایانی مثبت ۳ درصد و خرید حقیقی ۱.۶ میلیارد سهم، از گزینه‌های شاخص سمت تقاضا محسوب می‌شد.

کهربا با ۲۴۴.۲ میلیارد تومان و تاصیکو با ۱۵۴.۴ میلیارد تومان در رتبه‌های بعدی ورود پول حقیقی قرار گرفتند. اخابر نیز ۱۳۶.۴ میلیارد تومان ورود پول حقیقی داشت.

در سمت عرضه، وبملت با خروج ۸۵۲.۲ میلیارد تومان پول حقیقی بیشترین خروج نقدینگی را تجربه کرد. شبندر با ۷۴۱.۶ میلیارد تومان و شستا با ۳۰۹.۲ میلیارد تومان، در رتبه‌های بعدی خروج پول قرار گرفتند.

نکته مهم این است که بخش قابل توجهی از خروج پول در نمادهای بزرگ و شاخص‌ساز رخ داده؛ وبملت، شبندر، شستا، شپنا، کگل و فولاد همگی در فهرست نمادهای با بیشترین خروج پول دیده می‌شوند.

این واقعیت می‌تواند بخشی از توضیح برای عملکرد ضعیف شاخص کل در مقایسه با بعضی بخش‌های دیگر بازار باشد.

عیار؛ مرکز معاملات سنگین

عیار با ۴ همت، بیشترین ارزش معاملات را میان نمادهای بازار ثبت کرد. پس از آن، شپنا با ۱.۵ همت، اهرم با ۱.۴ همت، فولاد با ۱.۳ همت و سپس پالایش و شبندر قرار داشتند که هر کدام حدود ۱.۲ همت معامله شدند.

در بخش حجم معاملات نیز وبملت با ۷.۷ میلیارد سهم، تجارت با ۷.۵ میلیارد سهم، خودرو با ۶.۱ میلیارد سهم، فولاد با ۵.۹ میلیارد سهم و خساپا با ۵.۳ میلیارد سهم پیشتاز بودند.

بنابراین هنوز هم نمادهای بزرگ بانکی، خودرویی و فلزی سهم مهمی در گردش معاملات دارند، اما خروج پول از برخی از همین نمادها نشان می‌دهد حجم بالای معاملات به‌تنهایی الزاماً به معنای ورود تازه نقدینگی نیست.

رفتار معامله‌گران

رفتار معامله‌گران در روز شنبه بیشتر به سمت کاهش ریسک و چرخش نقدینگی متمایل شد.

از یک سو ۳.۷ همت پول حقیقی از معاملات خرد بیرون رفت و سرانه فروش حقیقی نیز حدود ۵۰ درصد بیشتر از سرانه خرید بود. از سوی دیگر، ۵۲ درصد نمادها منفی شدند و تعداد صف‌های فروش به ۱۸۷ نماد رسید.

اما در سمت دیگر بازار، ۵.۵ همت صف خرید شکل گرفت و ورود پول به برخی صنایع مانند کانه‌های فلزی و دارویی نشان داد تقاضا به‌طور کامل از صحنه بازار حذف نشده است.

همچنین صندوق‌های کالایی با ورود ۸۶۶.۲ میلیارد تومان پول حقیقی مواجه شدند، در حالی که صندوق‌های درآمد ثابت ۸۶۷.۴ میلیارد تومان خروج پول ثبت کردند. این جابه‌جایی می‌تواند نشانه‌ای باشد از انتقال بخشی از نقدینگی از ابزارهای کم‌ریسک‌تر به دارایی‌های کالایی.

در مجموع، نمی‌توان گفت بازار روز شنبه صرفاً یک فضای ریسک‌گریز و یک‌دست بوده است؛ بلکه پول در حال بازتعریف مقصد خود است.

۵ نکته مهم معاملات روز شنبه

• ۳.۷ همت پول حقیقی از معاملات خرد خارج شد.
• ۵۲ درصد نمادهای بازار منفی بودند و تعداد صف‌های فروش به ۱۸۷ نماد رسید.
• وبملت با ۸۵۲.۲ میلیارد تومان بیشترین خروج پول حقیقی را ثبت کرد.
• ومعادن با ۴۰۳.۳ میلیارد تومان بیشترین ورود پول حقیقی را به خود اختصاص داد.
• کانه‌های فلزی و دارویی مهم‌ترین مقصد پول حقیقی در میان صنایع بودند، در حالی که نفتی‌ها و بانک‌ها بیشترین خروج پول را داشتند.

برندگان بازار

در میان نمادها، ومعادن، کهربا، تاصیکو، اخابر و زروان از مهم‌ترین گزینه‌های سمت تقاضا به شمار می‌رفتند.

در سطح صنایع نیز کانه‌های فلزی و دارویی عملکرد قابل توجهی داشتند. مخابرات هم با وجود ارزش معاملات پایین‌تر، قدرت خرید ۳.۴ را ثبت کرد و در فهرست گروه‌های مورد توجه قرار گرفت.

بازندگان بازار

در سمت عرضه، وبملت، شبندر، شستا، شپنا، کگل و فولاد بیشترین خروج پول حقیقی را رقم زدند.

در سطح صنعت نیز نفتی‌ها و بانک‌ها هر کدام با حدود ۱.۲ همت خروج پول، بیشترین فشار نقدینگی را تحمل کردند. پس از آن، چندرشته‌ای‌ها، فلزات و شیمیایی‌ها در میان گروه‌های با بیشترین خروج پول قرار گرفتند.

پیش‌بینی بورس امروز

سناریوی محتمل بازار چیست؟

داده‌های روز شنبه برای معاملات امروز یک پیام دوگانه دارند. از یک طرف، شاخص کل عملاً بدون حرکت جدی همراه بود، ارزش صف‌های خرید ۵.۵ همت ثبت شد و برخی صنایع هنوز میزبان ورود پول هستند. از طرف دیگر، خروج ۳.۷ همت پول حقیقی، بیشتر بودن تعداد نمادهای منفی و افزایش صف‌های فروش نشان می‌دهد فشار عرضه در بازار وارد فاز جدی‌تری شده است.

در چنین شرایطی، کلید اصلی برای بورس امروز، نحوه واکنش خریداران به نمادهای بزرگ است. روز شنبه بخش قابل توجهی از خروج پول در بانک‌ها، نفتی‌ها و فلزات رقم خورد. اگر این مسیر در معاملات بعدی هم ادامه پیدا کند، حفظ شاخص کل در همین محدوده فعلی برای فعالان دشوارتر خواهد شد.

در نقطه مقابل، اگر پول حقیقی دوباره به سمت نمادهای بزرگ بازگردد و ارزش صف‌های فروش کاهش یابد، می‌توان ثبات روز شنبه را بیشتر به‌عنوان یک وقفه برای جذب عرضه تفسیر کرد.

سناریوی صعودی

در سناریوی خوش‌بینانه، کاهش خروج پول حقیقی، برگشت تقاضا به نمادهای بزرگ و افت صف‌های فروش می‌تواند فضا را برای حرکت مجدد شاخص کل مهیا کند.

در این چارچوب، ادامه ورود پول به کانه‌های فلزی و دارویی نیز—در صورت تداوم—می‌تواند به شکل‌گیری موج تازه تقاضا کمک کند. در چنین حالتی، افزایش ارزش معاملات همراه با رشد تعداد نمادهای مثبت مهم‌ترین نشانه تأییدکننده برای ادامه مسیر صعودی خواهد بود.

سناریوی خنثی

سناریوی محتمل دیگر این است که معاملات همچنان نوسانی بماند و نقدینگی میان صنایع دست‌به‌دست شود.

در این حالت ممکن است شاخص کل در همان محدوده فعلی رفت‌وبرگشت کند، اما در سطح صنایع جابه‌جایی پول را شاهد باشیم. این سناریو زمانی جدی‌تر می‌شود که خروج پول حقیقی کم شود، اما همزمان ورود گسترده نقدینگی جدید اتفاق نیفتد.

سناریوی اصلاحی

ریسک اصلی برای معاملات امروز، ادامه خروج پول حقیقی و افزایش صف‌های فروش است.

اگر خروج پول از بانک‌ها، نفتی‌ها و فلزات همچنان ادامه یابد و تعداد نمادهای منفی نسبت به مثبت‌ها برتری خود را حفظ کند، احتمال تشدید فشار اصلاحی در بازار بیشتر می‌شود.

به‌ویژه باید نسبت سرانه فروش به خرید با دقت رصد شود. روز شنبه سرانه فروش حقیقی ۱۳۴.۱ میلیون تومان و سرانه خرید ۸۹.۶ میلیون تومان بوده است. چنانچه این فاصله بزرگ‌تر شود، می‌تواند به نشانه تشدید عرضه تعبیر گردد.

در مجموع، اطلاعات روز شنبه هنوز برای اعلام آغاز قطعی یک روند اصلاحی کافی نیست؛ اما نسبت به روزهای پرقدرت بازار، نشانه‌های احتیاط به شکل معناداری بیشتر شده است.

جمع‌بندی

معاملات روز شنبه بورس در ظاهر با ثبات شاخص کل پایان یافت، اما بررسی عمق بازار نشان می‌دهد شرایط به همین سادگی نیست. شاخص کل فقط ۱۶۲ واحد رشد کرد، در حالی که ۵۲ درصد نمادها در محدوده منفی قرار داشتند و ۳.۷ همت پول حقیقی از معاملات خرد خارج شد. وبملت، شبندر، شستا، شپنا، کگل و فولاد در میان مهم‌ترین نمادهای خروج پول دیده می‌شدند.

در مقابل، کانه‌های فلزی و دارویی مقصد مهمی برای نقدینگی بودند و ومعادن بالاترین ورود پول حقیقی را ثبت کرد. ورود ۸۶۶.۲ میلیارد تومان پول به صندوق‌های کالایی نیز نشانه‌ای دیگر از چرخش بخشی از نقدینگی محسوب می‌شود.

پس پیام اصلی گزارش بورس روز شنبه نه سیگنال صعودی قطعی است و نه آغاز قطعی اصلاح؛ بلکه بازار اکنون در نقطه‌ای قرار گرفته که مسیر معاملات بعدی، با رفتار نقدینگی و واکنش خریداران به عرضه نمادهای بزرگ تعیین می‌شود.