عارف: آینده اقتصاد ایران در دنیای دیجیتال رقم خواهد خورد

طبق گزارش خبرگزاری مهر، محمدرضا عارف در همایش ملی با عنوان فرصت‌های سرمایه‌گذاری در عرصه ارتباطات و فناوری اطلاعات که در سالن همایش‌های بین‌المللی صدا و سیما برگزار گردید، اظهار داشت که سرمایه‌گذاری، ارتباطات و فناوری اطلاعات سه لغت کلیدی این همایش هستند و این موضوعات بخش اساسی راهبرد دولت سیزدهم و برنامه هفتم پیشرفت محسوب می‌شوند. وی افزود که برنامه هفتم پیشرفت به عنوان یک طرح اصلاحی و با تعیین شاخص‌های کمی برای دستیابی به رشد هشت درصدی، نیازمند سرمایه‌گذاری بسیار عظیمی است.

معاون اول رئیس جمهور بر لزوم تأکید بر تولید به‌ویژه با تکیه بر خودکفایی و خوداتکایی در نواحی که دارای گرایش‌های تمدنی، فرهنگی و تجاری نسبت به ایران هستند، اشاره کرد و گفت: تولید باید فراتر از سخت‌افزار باشد و ما به جهش علمی در زمینه‌های سخت‌افزاری و نرم‌افزاری به ویژه در حوزه فناوری‌های نوین نیاز داریم.

عارف افزود که در زمانی که سایر کشورها به سمت خصوصی‌سازی حرکت کرده‌اند، ما به دلیل عدم وجود سیاست‌های اصل ۴۴ نتوانستیم به خوبی از مشارکت بخش خصوصی بهره‌برداری کنیم. وی تأکید کرد که تدوین سیاست‌های کلی اصل ۴۴ و برنامه چشم‌انداز ۲۰ ساله، مسیر را برای حضور بخش خصوصی هموار کرده است. البته علی‌رغم اقداماتی که در گذشته انجام شده، هنوز با افق تعیین شده در اسناد بالا دستی فاصله داریم.

معاون اول رئیس‌جمهور با بیان اینکه جمهوری اسلامی ایران در عرصه منطقه‌ای و اتحادیه‌های مربوطه موقعیت مناسبی دارد، اعلام کرد که تلاش می‌شود با همکاری سایر کشورهای منطقه به‌منظور رفع نیازها و توسعه تولید گام برداریم. وی همچنین به نامگذاری مقام معظم رهبری در آغاز هر سال اشاره کرد که به نوعی راهبرد و اولویت‌های کشور را مشخص می‌سازد. امسال نیز تأکید بر سرمایه‌گذاری برای تولید وجود دارد و امید داریم که جمع‌بندی این همایش در زمینه سرمایه‌گذاری و تولید نه تنها در حوزه فناوری اطلاعات و ارتباطات بلکه در دیگر بخش‌ها نیز سازنده باشد.

عارف تصریح کرد که فناوری اطلاعات و ارتباطات که در گذشته بخشی مهم و زیرساختی در کشور محسوب می‌شد، امروزه به دلیل تأثیر آن بر سایر حوزه‌ها و برنامه‌های هفتم پیشرفت از اهمیت بی‌نظیری برخوردار است. هر حوزه‌ای در رشد را نمی‌توان یافت که فناوری اطلاعات و ارتباطات در آن نقش اساسی نداشته باشد.

معاون اول رئیس‌جمهور با اشاره به لزوم توجه به ظرفیت‌های علمی کشور و ضرورت حرکت سریع در فناوری اطلاعات و ارتباطات با یاری و تأکید بر بخش خصوصی گفت: باید اعطای خدمات فناوری اطلاعات و ارتباطات به‌گونه‌ای صورت گیرد که پاسخگوی نیازهای داخلی و منطقه‌ای باشد.

عارف خاطرنشان کرد که فناوری اطلاعات و ارتباطات به عنوان محور نوآوری اقتصادی، سهم مهمی در آینده بهتر دارد و افزود: در برنامه‌ریزی‌های مرتبط با فناوری اطلاعات و ارتباطات، به بخش خصوصی توجهی نشده بود و از برنامه چهارم پیشرفت تا به حال این حوزه مورد اهمیت قرار گرفته است. البته هماهنگی میان حاکمیت و بخش خصوصی مستلزم زمان است و با صدور بخشنامه نمی‌توان بینش این دو حوزه را به یکدیگر نزدیک کرد؛ اما هم اکنون زمان مناسبی برای این همکاری‌ها فراهم است و هیچ بخشی از حاکمیت، حتی در حوزه امنیت، وجود ندارد که بخش خصوصی نتواند در آن فعال باشد و امنیت سایبری نیز امروز در اولویت اقدامات بخش خصوصی قرار دارد.

عارف به رتبه ۷۰ ایران در شاخص نوآوری و رتبه ۴۶ در خروجی نوآوری در سطح بین‌المللی اشاره کرد و گفت: با وجود اینکه در خروجی نوآوری در سطح جهانی رتبه ۴۶ داریم، ولی کشور از نظر منابع انسانی و علمی ظرفیت‌های خوبی دارد. هرچند که شاخص‌های بین‌المللی برای جامعه ما دقیق نیستند، زیرا سازمان‌های مرتبط به موقع اطلاعات را ارائه نمی‌دهند، اما این شاخص‌ها به هر حال ملاکی برای تعیین وضعیت فناوری اطلاعات و ارتباطات در کشور محسوب می‌شوند.

زیرساخت‌های دیجیتال هنوز متناسب با نیازهای کشور نیست

معاون اول رئیس جمهور به شکاف قابل توجهی که جمهوری اسلامی ایران با استانداردهای جهانی در زمینه فناوری اطلاعات و ارتباطات دارد، اشاره کرد و تأکید نمود: زیرساخت‌های دیجیتال فعلی به نیازهای کشور و منطقه پاسخ نمی‌دهند. کشورهای همسایه امروز مشتاق به همکاری با ایران در تمامی زمینه‌ها از جمله فناوری اطلاعات و ارتباطات هستند.

عارف بر لزوم توجه به مهارت‌های فنی و جذب سرمایه تأکید کرد و گفت: هم‌اکنون چالش‌هایی در مسیر جذب سرمایه وجود دارد که باید برطرف شوند و کاهش موانع سرمایه‌گذاری از جمله راهبردهای کلیدی دولت سیزدهم است. در این دولت شرایط لازم برای جذب سرمایه‌گذاری داخلی و خارجی فراهم شده است و باید با ایجاد شرایط شفاف و منطبق با خواسته‌های سرمایه‌گذاران، قوانین لازم را به‌گونه‌ای تنظیم کرد که زمینه ورود سرمایه به کشور فراهم گردد.

عارف به اهمیت طراحی مجدد و تعامل منسجم میان دانشگاه و صنعت اشاره کرده و بیان داشت که فاصله بین این دو حوزه معنای تهدید ندارد و در حال حاضر دانشمندان برزگی در داخل و خارج از کشور وجود دارند. در زمینه فناوری اطلاعات و ارتباطات، در حوزه‌هایی که اولویت بیشتری دارند، عملکرد خوبی داشته‌ایم و اطمینان داریم که با برنامه‌ریزی مناسب می‌توانیم به یک جهش بزرگ در این زمینه دست یابیم.

معاون اول رئیس‌جمهور با بیان اینکه هوش مصنوعی اکنون یک ابزار و فرصت بسیار مهم است که می‌تواند آغازگر یک عصر جدید در فناوری اطلاعات و ارتباطات باشد، گفت: هوش مصنوعی بزرگترین نیروی تحول‌آفرین در این فضا است و به عنوان محرکی برای نسل آینده ارتباطات، امنیت سایبری، اینترنت اشیا و خدمات دیجیتال به شمار می‌رود.

امروز در هوش مصنوعی عقب هستیم

عارف اضافه کرد که هم‌اکنون در زمینه هوش مصنوعی عقب‌ماندگی‌هایی داریم و دولت سیزدهم در اوایل کار خود و با تکیه به اسناد بالادستی، با اولویت‌گذاری بر روی ستاد توسعه هوش مصنوعی و امنیت سایبری، اقداماتی جدی را در این خصوص آغاز کرده است و باید بتوانیم عقب‌ماندگی‌ها را جبران کنیم.

معاون اول رئیس‌جمهور با تأکید بر این نکته که جمهوری اسلامی ایران می‌تواند با تکیه بر نیروی انسانی مجرب، به یکی از بازیگران موثر در عرصه هوش مصنوعی تبدیل شود، ادامه داد: کشور‌های همسایه در راستای توسعه هوش مصنوعی و همکاری با یکدیگر دارای نظرات مشترکی هستند و این مسئله در اجلاس اخیر کشورهای عضو سازمان شانگهای مورد بحث و بررسی قرار گرفت.

وی با تأکید بر این نکته که فناوری اطلاعات و ارتباطات در برنامه هفتم پیشرفت، فراتر از یک بخش تلقی می‌شود و نقشی زیربنایی و محوری برای سایر حوزه‌ها ایفا می‌کند، یادآور شد: این حوزه از ارکان اساسی تحول اقتصادی و حکمرانی نوین است که توسعه فیبر نوری و شبکه‌های نسل پنجم در دولت سیزدهم و وزارت ارتباطات و فناوری اطلاعات در حال دنبال شدن است.

معاون اول رئیس‌جمهور به تأثیر فناوری اطلاعات و ارتباطات در تولید ناخالص داخلی اشاره کرد و گفت: گام برداشتن در این راستا الزامی است و تجربه در ارتقاء فناوری اطلاعات و ارتباطات نشان داده که این اقدامات باید بر اساس شایستگی‌های داخلی و در صورت نیاز با همکاری خارجی‌ها صورت پذیرد. در حوزه‌های پر تکنولوژی نیز اقداماتی اساسی انجام شده که امیدواریم این تجارب در زمینه هوش مصنوعی نیز پیاده‌سازی شوند.

عارف بر ضرورت سرمایه‌گذاری در حوزه هوش مصنوعی و فناوری اطلاعات و ارتباطات تأکید کرد و افزود: سایر کشورها اکنون سرمایه‌گذاری‌های گسترده‌ای در این زمینه انجام داده‌اند و باید خود را برای جذب سرمایه در این بخش که نرخ سودآوری بالایی دارد، آماده کنیم.

معاون اول رئیس‌جمهور با استناد به تجارب کشورهای دیگر در توسعه فناوری اطلاعات و ارتباطات، از جمله تقویت زیرساخت‌های دیجیتال، حمایت از شرکت‌های دانش‌بنیان، تسهیل‌گری قوانین، بهره‌برداری از صندوق‌های خطرپذیر و مشوق‌های مالیاتی، اظهار داشت که دولت سیزدهم نیز با تأکید بر تجارب علمی داخلی، در این مسیر پیش می‌رود.

عارف ادامه داد: سایر کشورهای پیشرفته از شبکه‌ها و خدمات پرسرعت بهره‌برداری کرده‌اند و باید به یاد داشته باشیم که پذیرش مشتری جدید بدون ارتقاء کیفیت تجهیزات، گزینه مناسبی نخواهد بود.

او با تأکید بر اینکه باید سرمایه‌گذاری در حوزه فناوری اطلاعات و ارتباطات را به دلیل تأثیرش در برنامه‌های توسعه به اولویت ملی تبدیل کنیم، افزود: حوزه فناوری اطلاعات و ارتباطات قادر است تحولی در بخش‌های مختلف از جمله انرژی، تولید، کشاورزی، سلامت و دولت و شهرهای هوشمند ایجاد کند.

معاون اول رئیس‌جمهور به توسعه زیرساخت‌های دیجیتال، توانمندسازی نیروی انسانی، آموزش مهارت‌های نوین در فناوری اطلاعات و ارتباطات، حمایت از شرکت‌های دانش‌بنیان و جذب سرمایه به عنوان برنامه‌های دولت سیزدهم در حوزه فناوری اطلاعات و ارتباطات اشاره کرد و گفت: آمادگی داریم طبق قوانین موجود و در صورت نیاز اصلاح آن‌ها، در جهت دریافت نظرات سرمایه‌گذاران گام برداریم زیرا سرمایه‌گذاری به مکان امن، سودآور و آزاد نیاز دارد.

عارف با قاطعیت تاکید کرد: امروز باید به وضوح بیان کرد که فناوری اطلاعات و ارتباطات از مطمئن‌ترین، سودآورترین و استراتژیک‌ترین حوزه‌های سرمایه‌گذاری در کشور به شمار می‌رود و دولت سیزدهم آماده است تا موانع را رفع کرده و از پروژه‌های مرتبط با این بخش حمایت کند.

معاون اول رئیس‌جمهور در پایان یادآور شد که ما در آستانه یک جهش دیجیتال قرار داریم و می‌توانیم آینده را با هم بسازیم. آینده اقتصاد ایران به سمت دیجیتال شدن پیش می‌رود.