ناموفق بودن تلاش چین برای شکست انحصار فناوری تراشه از طریق تخریب دستگاه ASML

در یک اقدام که چالش‌های کلانی را که چین در راستای دستیابی به فناوری‌های پیشرفته نیمه‌هادی با آن دست و پنجه نرم می‌کند، نمایان می‌سازد، مهندسان چینی به طور ناموفق تلاش کردند یک دستگاه لیتوگرافی پیشرفته از شرکت ASML را مهندسی معکوس کنند، که به تخریب این تجهیزات منجر شد. این واقعیت که تحت سکوت خبری اتفاق افتاده، به خوبی وابستگی عمیق چین به فناوری‌های غربی و همچنین پیچیدگی‌های فوق‌العاده این ماشین‌آلات را نشان می‌دهد.

طبق گزارش بخش نیمه هادی‌ها از رسانه فناوری و تکنولوژی تکنا، داستان از زمانی آغاز شد که تکنسین‌های چینی تصمیم گرفتند تا به منظور بومی‌سازی صنعت تراشه و بی‌اثر کردن تحریم‌های آمریکا، یکی از دستگاه‌های لیتوگرافی فرابنفش عمیق (DUV) ساخت ASML را به دقت باز کنند و مورد بررسی قرار دهند. هدف آن‌ها درک عمیق پیچیدگی‌های فنی این دستگاه‌ها و تلاش برای تولید نمونه‌های داخلی بود تا قادر به ساخت تراشه‌های پیشرفته‌تر شوند.

اما این تلاش به یک شکست غیرقابل پیش‌بینی انجامید. در حین مراحل باز و بسته کردن اجزای بسیار حساس دستگاه، آنها به آن صدمات قابل توجهی وارده کردند. نکته جالب اینجاست که پس از بروز این خرابی، ناچار شدند برای تعمیرات به شرکت ASML مراجعه کنند. این موضوع زمانی روشن شد که کارشناسان هلندی برای انجام تعمیرات به چین سفر کردند و متوجه شدند که خرابی پیش آمده از نوع عادی نیست.

این واقعه نشان می‌دهد که مهندسی معکوس دستگاه‌های لیتوگرافی ASML فقط به معنای کپی‌برداری از طراحی‌های صنعتی دیگر نیست. این ماشین‌آلات حاصل دهه‌ها تحقیق و توسعه و ترکیبی پیچیده از علوم فیزیک مواد و نرم‌افزار هستند. مدیرعامل ASML پیش‌تر نیز اعلام کرده بود که چین در این عرصه بین ۱۰ تا ۱۵ سال از غرب عقب‌تر است و این رخداد تأییدکننده صحت این ادعا محسوب می‌شود.

شکست در این پروژه به عنوان یک زنگ خطر جدی برای شرکت‌های چینی نظیر SMIC به شمار می‌رود که به شدت به دستگاه‌های قدیمی‌تر ASML برای تولید تراشه‌های خود وابسته‌اند. این حادثه همچنین نشان‌دهنده تأثیر عمیق تحریم‌های آمریکا بر زنجیره تأمین فناوری در چین و تأکید بر این نکته است که مسیر خودکفایی در صنعت نیمه‌هادی برای پکن بسیار چالش‌برانگیزتر از آن چیزی است که ممکن است به نظر برسد.