بازدهی بالاتر از شاخص کل در یک دهه ؛ ۱۴۰۳۲% در برابر ۱۰۵۷۶% |کدام صندوق شاخصی هم وزن بهتر است؟

بازدهی بالای بورس در سال ۱۴۰۵ بار دیگر نگاه سرمایه‌گذاران را به این بازار برگردانده است. بورس که اسفندماه سال گذشته در پی آغاز جنگ بسته شده بود، در پایان اردیبهشت ماه ۱۴۰۵ باز شد و از همان نخستین روزهای فعالیتش نشان داد که سال خوبی برای بازار سهام در پیش است. شاخص کل روند صعودی خوبی را در پیش گرفت و تا نیمه مهر ماه ۱۴۰۵ از مرز ۸ میلیون واحد عبور کرد. شاخص هم‌وزن نیز در همین ایام از ۲.۱ میلیون واحد فراتر رفت. البته در روزهای اخیر بازار سهام با یک افت هم روبرو بود و در حال حاضر شاخص کل حدود ۷.۹ میلیون واحد و شاخص کل حدود ۲.۲ میلیون واحد است. یک مقایسه ساده در این مدت نشان می‌دهد که بازدهی سال ۱۴۰۵ تا نیمه آبان ماه برای شاخص کل حدود ۱۱3 درصد و برای شاخص هم‌وزن حدود 134 درصد بوده است. این یعنی در کوتاه‌مدت شاخص هم‌وزن بازدهی بالاتری نسبت به شاخص کل کسب کرده است.

نگاهی به بازدهی شاخص کل و شاخص هم‌وزن در یک دهه اخیر

اگر بازه مورد بررسی خود را بزرگ‌تر کنیم، مشاهده می‌کنیم که در بلندمدت نیز شاخص کل از شاخص هم‌وزن عقب افتاده است. شاخص کل در ۱۰ سال منتهی به نیمه آبان ۱۴۰۵ در مجموع بازدهی حدودا ۱۰576 درصدی داشته و به عبارت دیگر بیش از ۱۰۶ برابر شده است. این در حالی است که شاخص هم‌وزن در همین بازه زمانی ۱۴۰۳۲ درصد بازدهی داشته و تقریبا ۱۴۱ برابر شده است. اگر دقیق‌تر بازدهی شاخص کل و بازدهی شاخص هم‌وزن را بررسی کنیم، به نکته دیگری می‌رسیم. بازدهی شاخص هم‌وزن در سال‌های ۱۳۹۵، ۱۳۹۸، ۱۴۰۱، ۱۴۰۲ و امسال از شاخص کل بهتر بوده است. یعنی کمتر از نیمی از بازه‌های زمانی به نفع شاخص هم‌وزن بوده اما در سال‌هایی که شاخص هم‌وزن بهتر بوده اختلاف بازدهی آن با شاخص کل باعث شده است تا در مجموع در بلندمدت این شاخص از شاخص کل جلو بزند.

نکته مهم موجود در این آمار آن است که برای سرمایه‌گذاری بلندمدت در بازار سهام بهتر است سرمایه‌گذاری شاخصی مبتنی بر شاخص هم‌وزن را دنبال کنید. از آنجا که انجام این کار به صورت مستقیم و با خرید سهام کار دشوار و تقریبا غیرممکن و حتی بی‌صرفه‌ای است، بهتر است از یک صندوق شاخصی مبتنی بر شاخص هم‌وزن استفاده کنید. تا قبل از سال ۱۴۰۱ چنین امکانی وجود نداشت اما از سال ۱۴۰۱ به این سو با تاسیس صندوق شاخصی هم‌وزن کیان و بعدا صندوق‌های هم‌تراز و همسنگ در سال ۱۴۰۴، امکان سرمایه‌گذاری با مبالغی از ۵۰۰ هزار تومان به بالا برای افراد فراهم شد. صندوق‌های مبتنی بر شاخص هم‌وزن با کارمزدی کم، در طیف وسیعی از بازار سرمایه‌گذاری می‌کنند و ریسکشان به دلیل متنوع‌سازی گسترده‌ای که دارند، در مقایسه با صندوق‌های اهرمی، بخشی و حتی سهامی کلاسیک کمتر است.

معیارهای شناخت بهترین صندوق شاخصی هم‌وزن

با توجه به این که صندوق‌های شاخصی مبتنی بر شاخص حرکت می‌کنند، بهترین صندوق شاخصی هم‌وزن باید تقریبا منطبق بر آن باشد. هر چه اختلاف بازدهی بین شاخص متناظر و شاخص صندوق بیشتر باشد، آن صندوق کمتر به فلسفه و وظیفه خود عمل کرده است. در واقع، در این نوع صندوق‌های سهامی ، بهترین صندوق آن نیست که بازدهی بالاتری ایجاد کند بلکه صندوقی است که کمترین خطای تعقیب را داشته باشد. علاوه بر این، ترکیب متنوع پورتفو، بازدهی تعدیل شده با ریسک، حباب قیمتی و نقدشوندگی از مهمترین معیارهای تشخیص بهترین صندوق شاخصی به شمار می‌آیند.

نگاهی به آمارهای مربوط به صندوق‌های شاخصی هم‌وزن نشان می‌دهد که صندوق شاخصی هم‌وزن کیان کمترین خطای تعقیب را در میان سه گزینه مورد بررسی دارد. علاوه بر این، بازدهی تعدیل شده با ریسک آن نیز بهتر از دو صندوق دیگر است. در بررسی نقدشوندگی، صندوق همسنگ وضعیت بهتری در قیاس با هم‌تراز و صندوق شاخصی هم‌وزن کیان دارد. آخرین مورد، بررسی پورتفو یا سبد دارایی این صندوق‌ها است. سبد دارایی صندوق شاخصی هم‌وزن کیان از ۳۱۳‌ نماد تشکیل شده در حالی که این تعداد برای صندوق همسنگ ۱۷۱‌ و برای صندوق هم‌تراز ۲۲۴‌ نماد است. به این ترتیب، با توجه به تمام موارد بالا، صندوق شاخصی هم‌وزن کیان شباهت بیشتری با بازار دارد و برای یک سرمایه‌گذاری مبتنی بر شاخص هم‌وزن گزینه مناسب‌تری به شمار می‌آید.