تونل زمان – ۲۵ مهر؛ تصویری که زمین را دوباره به انسان معرفی کرد

به‌واقع، گاهی یک نگاه از پس میکروسکوپ، یک تابش تازه در آسمان یا فقط فشردن دکمه شاتر دوربین می‌تواند چشم‌انداز انسان را نسبت به موقعیتش در جهان دگرگون کند. اثرات چنین لحظه‌هایی به وضوح در روایات امروزی مشهود است.

راهی که پیش رو داریم از شبکه‌های عصبی مغز تا وب معنوی ارتباطات گسترده می‌باشد و میان آزمایشگاه‌ها، نیروگاه‌ها، محیط مدار زمین و نخستین پایگاه داده سینمایی در عصر اینترنت در حال تردد است.

سانتیاگو رامون ای کاخال، پیش از اینکه به عنوان پدر علم اعصاب مدرن شناخته شود، آرزوی هنرمندشدن داشت. همان علاقه به طراحی در نهایت به ابزاری علمی بدل گردید. کاخال با بهسازی روش رنگ‌آمیزی کامیلو گلژی، توانست سلول‌های عصبی و شاخک‌های ظریف آن‌ها را زیر میکروسکوپ مشاهده کرده و با دقتی شگفت‌انگیز آن‌ها را روی کاغذ بیاورد.

کاخال در تحلیل‌های خود عنوان کرد که سیستم عصبی یک شبکه یکپارچه و پیوسته نیست، بلکه از سلول‌های مستقل تشکیل شده که با یکدیگر در ارتباط هستند. گلژی با این برداشت موافقت نداشت، اما هر دو در سال ۱۹۰۶ به‌طور مشترک برنده جایزه نوبل فیزیولوژی یا پزشکی شدند. کاخال ۹۲ سال پیش در سن ۸۲ سالگی در مادرید درگذشت، ولی طراحی‌های او هنوز هم در متون علوم اعصاب منتشر می‌شود و در کنار نقشه‌های کامپیوتری و تصاویر معاصر مغز قرار می‌گیرند.

مقامات از ۴۸ کشور در سواحل کامبریا گرد هم آمده بودند تا ملکه الیزابت دوم روبانی را برش دهد که نماد ورود انرژی هسته‌ای به شبکه عمومی بود. کالدر هال فعالیت خود را با ۴ رآکتور مگناکس آغاز کرد و ورکینگتون به‌عنوان نخستین شهری شناخته شد که از برق تولیدی این نیروگاه بهره‌مند گردید.

این نیروگاه در حال حاضر در مراحل برچیدن قرار دارد، ولی سوال اساسی آن همچنان پابرجاست. چگونه می‌توان فناوری هسته‌ای را به‌طور همزمان اقتصادی، ایمن و در دسترس مدیریت نمود؛ سوالی که امروزه در بحث در مورد رآکتورهای کوچک مدولار دوباره مطرح می‌شود.

فضاپیمای شنژو ۱۱ با حضور جینگ های‌پنگ و چن دونگ به سمت آزمایشگاه مداری تیانگونگ ۲ حرکت کرد. این دو فضانورد به مدت ۳۰ روز در تیانگونگ ۲ زندگی کردند و ماموریت پس از ۳۲ روز و کمی بیش از ۶ ساعت به پایان رسید. آزمایش‌های پزشکی، تحقیقات علمی و تمرین نگهداری یک پایگاه فضایی، باعث شد تا پرواز شنژو ۱۱ به رکورد طولانی‌ترین ماموریت سرنشین‌دار چین در زمان خود تبدیل شود. تجارب به دست آمده از این اقامت ۱۰ سال پیش، بخشی از دانش عملی ضروری برای برپایی و اداره ایستگاه فضایی فعلی چین را فراهم کرد.

در اتاق‌های اپراتوری کلیفدن در ایرلند و گلیس‌بی در کانادا، هنوز صدای انسانی تبادل نمی‌شد. پیام‌ها به صورت دنباله‌هایی از نقطه و خط وجود داشتند که فرستنده‌های قدرتمند آن‌ها را چندین هزار کیلومتر بالای اقیانوس منتقل می‌کردند. با شروع سرویس منظم تجاری، مارکُنی آزمایش معروف سال ۱۹۰۱ را به یک خدمت قابل‌استفاده برای انتقال خبر و تلگراف تبدیل کرد.

گوگلیلمو مارکُنی دو سال پس از آن برنده جایزه نوبل فیزیک شد. خط بین کلیفدن و گلیس‌بی نیز به عنوان یکی از اجداد مخابرات دریایی، رادیوهای دوربرد و ساختار بی‌سیم امروز درآمد که از آنتن‌های زمینی تا سیستم‌های ماهواره‌ای امتداد دارد.

شعله‌ای در صورت فلکی مارافسای به قدری درخشان شد که از سیاره مشتری نیز قوی‌تر به نظر می‌رسید و برای چندین هفته حتی در نور روز قابل رؤیت بود. یوهانس کپلر هشت روز پس از آن مشخصه‌ی اولیه، مطالعه منظمی از این جرم را از پراگ آغاز کرد. درخشش آن به حدود منفی ۲٫۵ رسید و کپلر بیش از یک سال به ثبت تغییرات آن ادامه داد.

امروزه ابرنواختر کپلر همچنان به عنوان آخرین ابرنواختر شناخته‌شده در کهکشان راه شیری با توانایی مشاهده با چشم غیرمسلح بعد از ۴۲۲ سال به شمار می‌رود؛ واقعه‌ای که تصویر باستانی آسمان ثابت و تغییرناپذیر را بیش از هر زمان به چالش کشید.

ناگهان زمین از پشت افق خاکستری ماه برجسته شد. ویلیام اندرس که در چهارمین سفر آپولو ۸ مشغول عکاسی بود، ابتدا یک تصویر سیاه‌وسفید گرفت و سپس به شتاب خواهان تصویربرداری رنگی شد. نتیجه کار «طلوع زمین» نام گرفت؛ عکسی از سیاره‌ای کوچک، آبی و ظاهراً شکننده در فضای تاریک.

اندرس در ۹۳ سال پیش در هنگ‌کنگ متولد شد و در نقش یک مهندس هسته‌ای و فضانورد به ناسا پیوست. سفر شش‌روزه او با فرانک بورمان و جیم لاول اولین مأموریت سرنشین‌دار به مدار ماه بود و مقدمات فرود در سال ۱۹۶۹ را فراهم کرد.

عکس اندرس فراتر از ماموریت فضایی دستاوردی گردید و به نشانه‌ای برای جنبش‌های محیط‌زیست و نگرشی جهانی تبدیل شد. برای اولین بار بشر توانسته بود خانه خود را از کنار یک جهان دیگر مشاهده کند.

می کارول جمیسون همواره بین پزشکی و مهندسی ارتباط برقرار می‌کرد. او رشته مهندسی شیمی را در تحصیلات خود برای پایان‌نامه پزشکی خود در سال ۱۹۸۱ انتخاب کرد و قبل از پذیرفته شدن در گروه فضانوردان ناسا در سال ۱۹۸۷، به عنوان پزشک سپاه صلح در سیرالئون و لیبریا خدمت نمود. همین تلفیق مهارت‌ها باعث شد او برای تحقیقات در محیط پیچیده فضایی آماده باشد.

جمیسون که ۷۰ سال پیش به دنیا آمد، پس از خروج از ناسا در سال ۱۹۹۳ مسیر تحقیق، آموزش و کارآفرینی را ادامه داد و حتی در سریال «پیشتازان فضا» به ایفای نقش پرداخت؛ همان داستانی که الهام‌بخش تخیلات فضایی او در دوران کودکی بود.

سوالی که کال نیدهام مطرح کرد، آغاز داستان ساده‌ای بود. او خواست که بداند چند فیلم آلفرد هیچکاک را دیده است؟ پاسخ به همین سوال، موجب گردید تا مجموعه‌ای شخصی از اطلاعات فیلم‌ها به ابزاری قابل‌جست‌وجو در محیط یونیکس تبدیل شود. نیدهام ۳۶ سال پیش این برنامه را در گروه خبری یوزنت منتشر ساخت تا کاربران قادر به جست‌وجو در فهرست‌های مشارکتی از بازیگران، کارگردانان و دست‌اندرکاران تولید باشند.

دفترچه‌ای از یک عشق به سینما اکنون به یکی از معتبرترین منابع اطلاعات فیلم، تلویزیون و پخش آنلاین تبدیل گشته است؛ نمونه‌ای از اینکه یک پایگاه داده‌ای ساختاریافته چگونه می‌تواند عادات جست‌وجوی میلیون‌ها نفر را تغییر دهد.