حجم فروش به چه معناست؟ چه تفاوتی میان حجم فروش و حجم معاملات در بورس وجود دارد
طبق گزارش نبض بورس، میزان فروش یکی از اصولی است که سرمایه‌گذاران برای ارزیابی وضعیت عرضه سهام در بورس به کار می‌برند. این معیار بسته به نوع اطلاعات موجود در تابلو می‌تواند به شمار سهام ارائه‌شده در درخواست‌های فروش یا تعداد سهام فروخته‌شده توسط فروشندگان در معاملات اشاره داشته باشد. درک تفاوت این دو مفهوم می‌تواند به تحلیل چگونگی عرضه و تقاضا کمک نماید.
حجم فروش عبارت است از چیست؟
حجم فروش به تعداد سهام موجود در یک بخش خاص از داده‌های معاملاتی اشاره می‌کند که در سمت فروش قرار دارند. برای درک این معیار ضروری است که مشخص شود آیا منظور، حجم درخواست‌های فروش است یا حجم فروش عملی.
این دو مفهوم به شکل قابل توجهی با یکدیگر متفاوت هستند:
-
حجم درخواست‌های فروش: اشاره به تعداد سهامی دارد که فروشندگان اقدام به ثبت آن‌ها برای فروش کرده‌اند؛ این درخواست‌ها ممکن است هنوز انجام نشده باشند.
-
حجم فروش عملی: تعداد سهامی است که در نتیجه معاملات تکمیل‌شده توسط فروشندگان به فروش رسیده‌اند.
به عنوان مثال، اگر فروشنده‌ای درخواست فروش ۲۰ هزار سهم را ثبت کند، حجم درخواست فروش همان ۲۰ هزار سهم خواهد بود؛ اما این تعداد تا زمانی که درخواست اجرا نشده باشد، نمی‌تواند به عنوان فروش عملی تلقی شود.
چگونه حجم فروش را در تابلو بورس پیدا کنیم؟
برای مشاهده اطلاعات فروش یک نماد خاص، می‌توانید به پورتال مدیریت فناوری بورس تهران، یعنی TSETMC، مراجعه کنید.
هنگام تحلیل تابلو، به نکات زیر توجه نمایید:
۱. درخواست‌های فروش: بررسی کنید حجم سهام ارائه‌شده در قیمت‌های مختلف چه مقدار است.
۲. معاملات انجام‌شده: برای دستیابی به حجم واقعی دادوستدها، اطلاعات مربوط به معاملات انجام‌شده و حجم آن‌ها را مرور کنید.
۳. بازه زمانی: تعیین کنید اطلاعات مربوط به سفارش‌های لحظه‌ای، معاملات روزانه یا بازه‌ای دیگر است.
نام و محل نمایش شاخص‌ها ممکن است بسته به صفحه یا نوع گزارش متفاوت باشد. بنابراین، قبل از مقایسه اعداد، حتماً عنوان دقیق شاخص را بررسی نمایید.
مثالی از حجم فروش در بورس
فرض کنید در قسمت درخواست‌های فروش یک نماد، اطلاعات زیر نمایش داده می‌شود:
| قیمت پیشنهادی فروش | حجم درخواست فروش |
|---|---|
| ۵۰۵ تومان | ۱۰۰ هزار سهم |
| ۵۰۶ تومان | ۱۵۰ هزار سهم |
| ۵۰۷ تومان | ۲۰۰ هزار سهم |
| مجموع | ۴۵۰ هزار سهم |
در این مثال، مجموع حجم درخواست‌های فروش نشان‌دهنده ۴۵۰ هزار سهم خواهد بود. این عدد گویای آن است که در سفارش‌های بررسی‌شده، ۴۵۰ هزار سهم برای فروش لحاظ شده‌اند.
به‌هرحال، نمی‌توان از این نتیجه گرفت که تمامی این سهام معامله شده‌اند؛ ممکن است بخشی از درخواست‌ها به انجام نرسند، تغییر کنند یا لغو گردند.
اعداد جدول فرضی و صرفاً برای آموزش هستند.
تفاوت حجم فروش با حجم معاملات چیست؟
حجم درخواست‌های فروش نشان‌دهنده تعداد سهامی است که برای فروش ثبت شده‌اند؛ در حالی که حجم معاملات نمایانگر تعداد سهامی است که در معاملات انجام‌شده جا به جا شده‌اند.
| شاخص | مفهوم |
|---|---|
| حجم درخواست‌های فروش | تعداد سهام ثبت‌شده در درخواست‌های فروش |
| حجم درخواست‌های خرید | تعداد سهام ثبت‌شده در درخواست‌های خرید |
| حجم معاملات | تعداد سهام معامله‌شده در یک بازه زمانی خاص |
| ارزش معاملات | مقدار ریالی معاملات صورت گرفته |
| تعداد معاملات | تعداد مبادلات انجام‌شده |
در معاملات صورت گرفته، هر سهم به فروشنده و خریدار نیاز دارد. لذا، حجم خرید و حجم فروش در هر مجموعه معاملات، از نظر تعداد با حجم معاملات همان مجموعه برابری می‌کنند و نباید این مقادیر به صورت جداگانه به حجم معاملات افزوده شوند.
تفاوت حجم فروش با ارزش فروش چیست؟
حجم فروش به تعداد سهام اشاره می‌کند، در حالی که ارزش فروش نمایانگر مبلغ ریالی سهام فروخته‌شده است.
به عنوان مثال، اگر ۱۰ هزار سهم با قیمت هر سهم ۵۰۰ تومان فروخته شوند:
فرمول محاسبه ارزش فروش به صورت زیر است:
ارزش فروش = تعداد سهام فروخته‌شده × قیمت فروش هر سهم
اگر معاملات با قیمت‌های متفاوت انجام شوند، ارزش کل فروش با جمع ارزش هر معامله به‌دست می‌آید.
آیا حجم فروش زیاد نشانه افت قیمت سهم است؟
خیر. حجم بالای فروش به‌تنهایی تضمین‌کننده کاهش قیمت سهم نمی‌باشد. باید ابتدا مشخص شود که آیا این عدد مربوط به درخواست‌های فروش است یا معاملات انجام‌شده.
به عنوان مثال، ممکن است درخواست‌های فروش زیادی در قیمت‌های بالاتر وجود داشته باشد، اما خریداران تمایلی به انجام معامله در آن قیمت‌ها نداشته باشند. همچنین ممکن است درخواست‌های فروش قبل از انجام تغییر یابند یا از بین بروند.
برای تحلیل موفق‌تر وضعیت سهم، این اطلاعات را به صورت ادغامی بررسی کنید:
-
حجم و ارزش معاملات انجام‌شده
-
قیمت آخرین معامله و قیمت نهایی
-
حجم درخواست‌های خرید و فروش در قیمت‌های گوناگون
-
تغییرات درخواست‌ها در طول زمان
-
تعداد خریداران و فروشندگان، با توجه به تعریف شاخص در گزارش مربوطه
ترکیب این اطلاعات به درک بهتر شرایط عرضه و تقاضا کمک می‌کند، اما پیش‌بینی قطعی قیمت سهم را تسهیل نخواهد کرد.
حجم فروش در صف فروش چه معنایی دارد؟
صف فروش زمانی تشکیل می‌شود که درخواست‌های فروش در پایین‌ترین قیمت مجاز ثبت شده‌اند، اما تقاضای کافی برای انجام تمامی درخواست‌ها وجود نداشته باشد.
در چنین حالتی، حجم درخواست‌های فروش موجود در صف، نمایانگر تعداد سهامی است که در انتظار فروش به سر می‌برند. این تعداد لزوماً با حجم فروش عملی برابر نخواهد بود.
علاوه بر این، حجم زیاد صف فروش به‌تنهایی نشانه‌ای از تداوم کاهش قیمت در روزهای آینده نیست؛ چرا که درخواست‌ها و شرایط عرضه و تقاضا ممکن است دستخوش تغییراتی شوند.
تفاوت حجم فروش با تعداد فروشندگان چیست؟
حجم فروش تعداد سهام عرضه‌شده یا فروخته‌شده را نشان می‌دهد؛ اما تعداد فروشندگان به شمار فروشندگانی که در داده مورد بررسی به ثبت رسیده، مربوط می‌شود.
به عنوان مثال، ممکن است ۱۰۰ هزار سهم از سوی چند فروشنده کم‌تعداد به عرضه گذاشته شود یا این که همین تعداد سهم در میان تعدادی فروشنده بیشتر توزیع گردد. به همین خاطر، حجم فروش و تعداد فروشندگان اطلاعات متفاوتی را به نمایش می‌گذارند.
اشتباهات رایج در تحلیل حجم فروش
-
یکسان‌پنداری حجم درخواست‌های فروش و حجم فروش انجام‌شده
-
گمان اینکه حجم فروش بالا به‌طور حتمی نتیجه‌ای از کاهش قیمت خواهد داشت
-
محاسبه حجم فروش به‌جای ارزش فروش
-
نادیده‌گیری قیمت‌های پیشنهادی و جایگاه درخواست‌ها در صف
-
نتیجه‌گیری درباره‌ی وضعیت سهم تنها بر اساس حجم درخواست‌های فروش
پرسش‌های متداول
۱. آیا حجم فروش بالا نشانه‌ای از فشار فروش است؟
خیر، لزوماً این‌گونه نیست. حجم بالای درخواست‌های فروش ممکن است نمایانگر عرضه بیشتر در قیمت‌های خاص باشد، اما برای ارزیابی فشار فروش، باید معاملات انجام‌شده، قیمت‌ها و وضعیت درخواست‌های خرید را نیز مد نظر قرار داد.
۲. آیا حجم فروش به همان تعداد فروشندگان اشاره دارد؟
خیر. حجم فروش به نمایاندن تعداد سهام اختصاص دارد؛ در حالیکه تعداد فروشندگان نشان‌دهنده‌ی تعداد فروشندگان ثبت‌شده در داده‌های مورد بررسی است.
۳. آیا حجم فروش با حجم معاملات برابر است؟
اگر منظور از حجم فروش، حجم فروش انجام‌شده در همان مجموعه معاملات باشد، در این صورت تعداد سهام فروخته‌شده با حجم معاملات برابر خواهد بود. اما حجم درخواست‌های فروش ممکن است با حجم معاملات نابرابر باشد.
۴. آیا حجم فروش در صف فروش به‌عنوان فروش قطعی محسوب می‌شود؟
خیر. درخواست‌های موجود در صف فروش تا زمانی که به انجام نرسند، نمی‌توانند به عنوان فروش انجام‌شده به حساب آیند.
جمع‌بندی
حجم فروش به عنوان یک شاخص مهم برای بررسی وضعیت عرضه سهام در بورس به شمار می‌آید. با این حال، برای دریافت تحلیل درست، باید میان حجم درخواست‌های فروش و حجم فروش عملی تمایز قائل شد. تحلیل این شاخص در کنار حجم معاملات، ارزش معاملات، قیمت سهم و درخواست‌های خرید، تصویر واضح‌تری از وضعیت معاملات پیش روی شما قرار می‌دهد.
