پیش‌بینی تازه‌ای از نوسانات قیمت دلار در روزهای آتی/ حواستان به دام دلار باشد؛ آیا قیمت دلار به زیر ۲۰۰ هزار تومان کاهش خواهد یافت؟
نوسان‌های اخیر در قیمت دلار و سایر ارزهای بین‌المللی طی ۲ روز گذشته وضعیت بازار را تحت تأثیر قرار داده است، به‌طوری‌که قیمت هر مثقال طلا به ۹۶ میلیون و ۶۵۳ هزار تومان و هر گرم طلای ۱۸ عیار نیز به ۲۲ میلیون و ۳۲۴ هزار تومان رسیده است. همچنین، قیمت هر قطعه سکه امامی به ۲۲۳ میلیون تومان و سکه بهار آزادی به ۲۱۹ میلیون تومان بالغ گردیده است. ادامه این وضعیت می‌تواند نگرانی‌هایی را درباره احتمال افزایش سریع قیمت‌ها و تأثیر آن بر معیشت مردم به وجود آورد.
واکنش همتی به جهش دلار
همشهری نوشت: رئیس‌کل بانک مرکزی با تأکید بر اینکه اقتصاد کشور از شرایط سخت عبور خواهد کرد، به تأمین روزانه متوسط ۱۷۵ میلیون دلار ارز اشاره کرد و برنامه‌اش برای تأمین ۲۰ میلیارد دلار ارز مورد نیاز صنعت تا پایان سال و اختصاص ۷۰۰ همت منابع مالی، بدون اتکا به چاپ پول و از طریق ابزارهای تأمین مالی زنجیره‌ای برای تولید را بیان کرد. عبدالناصر همتی افزود: شتاب تورم متوقف شده و رشد نقدینگی کاهش یافته است. وی تصریح کرد: از بهمن‌ماه سال گذشته پیش‌بینی وضعیت دشوار را داشتیم و در این راستا اقداماتی برای ذخیره ارز انجام شد. به همین دلیل می‌توانیم با اطمینان اعلام کنیم که ارز کالاهای اساسی و دارو تأمین می‌شود. همچنین ارز لازم برای صنعت تا پایان سال نیز تأمین خواهد شد. او تأکید کرد: با توجه به فاصله نرخ ارز در بازار، بر این باورم که افزایش این فاصله موقتی است و نباید به‌خاطر نوسانات کوتاه‌مدت، سیاست‌های ارزی را تغییر دهیم. من نسبت به آینده اقتصادی خوشبین هستم و معتقدم که بسیاری از مشکلات قابل حل هستند.
چشم‌انداز دلار در روزهای آینده
احتمال دارد بانک مرکزی سیاست مداخله مؤثری را برای کنترل قیمت ارز در بازار اتخاذ کند تا از افزایش بیشتر قیمت جلوگیری نماید. بدین ترتیب، ممکن است قیمت دلار به زیر ۲۰۰ هزار تومان کاهش یابد، به‌ویژه اینکه بخشی از افزایش قیمت در ۲ روز گذشته ناشی از انتظارات تورمی و استرس‌های روانی بوده که پیش‌بینی می‌شود به‌زودی فروکش کند و بخشی از افزایش قیمت اخیر تعدیل شود.
با این حال، به‌دلیل تغییرات در متغیرهای کلان اقتصادی مانند رشد پایه پولی، نقدینگی و روند تورم در ماه‌های آینده باید توجه داشت که احتمال تکرار افزایش قیمت ارزهای جهانی وجود دارد. برآوردها نشان می‌دهد که کسری بودجه دولت در سال جاری به ۱۵۰۰ همت می‌رسد و ممکن است درآمدهای ارزی و ریالی دولت مطابق پیش‌بینی‌های بودجه تحقق نیابد.
سد ارزی در برابر تقاضای تجاری
متغیر دیگری که می‌تواند فرضیه تثبیت نسبی قیمت ارز را تقویت کند به سیاست بانک مرکزی در زمینه تأمین ارز تجاری مربوط می‌شود. حسین تاجیک‌نژاد، مدیر اداره تخصیص ارز بانک مرکزی گفت: در سال جاری، تلاش‌های زیادی برای تسهیل روند صادرات و روش‌های بازگشت ارز انجام شده است و در این راستا، ساختارهایی همچون توافق مستقیم بین واردکننده و صادرکننده و حذف برخی واسطه‌ها به وجود آمده است. این مقام مسئول در بانک مرکزی خاطرنشان کرد: در مورد اعتبار تخصیص ارز، نمی‌توان صرفاً با افزایش مدت اعتبار از یک ماه به دو یا سه ماه موافقت کرد، زیرا در این صورت باید ارز را برای مدت طولانی‌تری نگه داریم و صف تخصیص ارز نیز افزایش خواهد یافت. لذا در سامانه، امکان اعلام نیاز به ریال برای تسهیل تخصیص ارز فراهم شده است.
ریزش دلار با تقویت دیپلماسی
همزمان با سیاست‌های حداکثری فشار و ادعای مقامات آمریکایی مبنی بر تحت فشار قرار دادن اقتصاد ایران با شدیدترین تحریم‌ها، آینده دلار و بازار ارز کشور به مذاکرات نیز وابسته است. با آمدن ۲ مقام سیاسی و نظامی پاکستانی و احتمال ورود یک هیأت عالی‌رتبه قطری، به‌نظر می‌رسد مقامات کاخ سفید امیدوارند تا فضایی برای تفاهم و کاهش تنش‌ها فراهم شود. ایجاد ارتباطات دیپلماتیک و مذاکرات میان مقامات کشورهای منطقه و ایران می‌تواند تأثیر مثبتی بر قیمت ارز داشته باشد.
مراقب تله دلار باشید
ورود دلار به محدوده ۲۰۰ هزار تومان به‌طور طبیعی نگرانی و هیجان تولید می‌کند؛ اما برای مردم این روزها زمان مناسبی برای اتخاذ تصمیمات احساسی و خرید هیجانی ارز نیست. تجربیات بازار ارز نشان داده که قیمت‌ها در دوره‌های بی‌ثباتی می‌توانند با فاصله گرفتن از متغیرهای بنیادی، تحت تأثیر انتظارات تورمی، اخبار سیاسی و رفتارهای هیجانی خریداران، نوسان کنند؛ همانطور که در صورت کاهش تنش‌ها، این عوامل می‌توانند برعکس عمل کنند.
بنابراین، پرسش اینکه «آیا دلار قطعاً بالای ۲۰۰ هزار تومان باقی خواهد ماند؟» جوابی قطعی ندارد. بخشی از افزایش اخیر می‌تواند ناشی از تقاضای احتیاطی و شکل‌گیری انتظارات صعودی بوده باشد. اگر بانک مرکزی با قدرت بیشتری در بازار مداخله کند، عرضه ارز را تقویت نماید یا نشانه‌هایی از کاهش تنش‌های سیاسی و پیشرفت دیپلماسی منتشر شود، ممکن است بخشی از حباب کاهش یافته و قیمت دلار عقب‌نشینی کند.
در این شرایط، کسانی که صرفاً با هدف کسب سود کوتاه‌مدت و تحت تأثیر جو روانی بازار اقدام به خرید ارز می‌کنند، در معرض ریسک بالاتری نسبت به دیگران قرار خواهند داشت. ممکن است فردی در اوج هیجان بازار دلار خرید کند، اما به‌دلیل یک خبر سیاسی مثبت یا افزایش عرضه، قیمت چند هزار تومان کاهش یابد.
البته این هشدار به معنای نادیده‌گیری عوامل بنیادی نیست. رشد نقدینگی، تورم، کسری بودجه، محدودیت‌های ارزی و وضعیت اقتصادی ممکن است در بلندمدت فشار صعودی بر نرخ ارز وارد کند. اما تفاوت قابل توجهی بین «روند بلندمدت» و «نوسانات کوتاه‌مدت» وجود دارد. پیام اصلی برای مردم این است: دلار، بازاری نیست که سود آن تضمین‌شده باشد. خرید ارز در روزهای پرالتهاب با این تصور که «هرچه قیمت بالا برود، باز هم بالاتر خواهد رفت»، می‌تواند خطرناک باشد. اگر تنش‌ها کاهش یابد، مذاکرات پیشرفت کند یا سیاست ارزی بانک مرکزی اثرگذار شود، همان هیجانی که موجب رشد قیمت شده است، می‌تواند به ریزش آن منجر گردد. بنابراین، باید از تصمیم‌گیری مالی بر اساس ترس از جا ماندن از بازار یا امید به سود سریع پرهیز کرد.
۲۲۳۲۲۵
