متخصص حوزه اینترنت: تلگرام عامل اصلی افزایش ۱۰۰درصدی قیمت ارز در سال ۱۳۹۹ به شمار میرود/ آیا کسی دورف را دیده است؟

با اینکه موضوع حذف فیلتر پلتفرمها در برنامههای دولت بررسی میشود و به تازگی احتمال برداشتن محدودیت این پلتفرمها مطرح شده، برنامه «ثریا» در شبکه یک سیما که در شب یکشنبه یازدهم آبان برگزار شد، میزبان یک جامعهشناس و کارشناس فناوری اطلاعات بود که به تحلیل تبعات منفی تلگرام بر جامعه پرداختند.
فضای مجازی دغدغه اول مردم نیست
محمدحسین سیاح طاهری در این برنامه اظهار داشت: «نتایج نظرسنجیها نشان میدهد که مشکلات فضای مجازی دغدغه اصلی مردم نیست، بلکه مواردی مانند معیشت، مسکن، افزایش قیمتها و نرخ ارز از اهمیت بیشتری برخوردارند. حتی در بحث اینترنت، مسائل سرعت و هزینه اینترنت به مراتب مهمتر از موضوع رفع فیلتر به شمار میرود. لیکن بر سر موضوع فیلتر، جنجالهای رسانهای بیموقعی شکل گرفته است.»
تلگرام شبیه به وب تاریک است
وی با اشاره به مصوبه ۳۲ بندی شورای عالی فضای مجازی که در زمستان سال گذشته به تصویب رسید تا به مسئله پلتفرمهای خارجی در کشور پرداخته شود، گفت:
«بر اساس این مصوبه، قرار بود مذاکرات مربوط به تلگرام در مرحله سوم انجام شود، اما هماکنون این رویداد پیش از موعد رسانهای شده است. سوال اصلی این است که چرا تلگرام از میان سایر پلتفرمها اینقدر اهمیت پیدا کرده است؟ وضعیت سلامت این سرویس نسبت به سایرین به شدت نگرانکننده است. در تلگرام به راحتی میتوانید به خرید و فروش سلاح، الکل، محتوای غیرمجاز و هر نوع فعالیت غیرقانونی دیگر دسترسی پیدا کنید. با یک جستجوی ساده هزاران صفحه مربوط به این موارد را خواهید یافت. از این لحاظ، تلگرام به نوعی به وب تاریک شباهت دارد و میتوان گفت که تلگرام در دنیای مجازی به نوعی مؤلفه دارک وب میباشد.»
با بازگشایی تلگرام جنایت گسترش مییابد
این کارشناس بر این باور است که تلگرام به ترویج فعالیتهای مجرمانه کمک میکند و به طور غیرمستقیم به افزایش جنایت دامن میزند:
«دسترسی به دارک وب و بخشهای غیرقانونی دنیای مجازی هزینه بیشتری نسبت به تلگرام دارد. هرگونه تخلفی که فکر کنید، در شبکههای دیگر به راحتی قابل دسترسی نیست، اما به خاطر گمنامی که تلگرام فراهم میکند، بروز جرایم را تسهیل میکند. بنابراین، بازشدن تلگرام به صورت ناخواسته به انتشار جرم و جنایت منجر خواهد شد.»
سیاح همچنین با دعوت از مهندسان به اتخاذ شیوههای کارآمد برای توسعه پلتفرمهای مجازی گفت: ما باید تلاش کنیم که محتوای پلتفرمهای خارجی موجود باشد، ولی محتوای منفی در آنها وجود نداشته باشد.
او به نشت فیلم «پیر پسر» در تلگرام اشاره کرد و افزود: «شما باید بدانید که تلگرام به سادگی قوانین را زیر پا میگذارد و حتی یک فیلم در حال اکران را پخش میکند. مطمئن باشید، پس از بازگشایی تلگرام، تعداد پروندههای قضایی رو به افزایش خواهد بود.»
سیاح همچنین به مسائل اقتصادی نظیر نوسانات نرخ ارز و افزایش قیمت دلار اشاره کرده و بیان کرد:
«ما تأثیرات اقتصادی تلگرام را نادیده میگیریم. در حدود سال ۱۳۹۹ رئیس پلیس امنیت و رئیس بانک مرکزی به این نکته اشاره کردند که تلگرام بر نرخ ارز کشور تأثیرگذار است. یک پلتفرم خارجی بر دادههای ما تسلط پیدا میکند و بر نرخ ارز ما تأثیر میگذارد. حتی افزایش ۱۰۰ درصدی نرخ ارز از ابتدای سال ۱۳۹۹ تا شهریور همان سال به خاطر کانالهای تلگرامی بوده است.»
او همچنین در بخش دیگری از صحبتهایش گفت: «باید برای پلتفرمهای حیاتی سرمایهگذاری صورت گیرد و این امر نیاز به صبر استراتژیک دارد. این کنش همانند رنگرزی نیست که فقط چند سال صبر کنیم و قادر به راهاندازی یک موتور جستوجو باشیم.»
این کنش همانند رنگرزی نیست که ما فقط چهار سال صبر کنیم و قادر به ایجاد یک موتور جستوجو باشیم.
سیاح همچنین با تشویق مهندسان به استفاده از شیوههای خلاقانه برای پلتفرمهای مجازی مطرح کرد: «ما باید طوری عمل کنیم که محتوای مثبت سکوهای خارجی همچون یوتیوب در دسترس باشد، ولی از محتوای منفی پرهیز شود. این هدف از نظر فنی کاملاً ممکن است. این رویکرد نه تنها نیاز جامعه را برطرف میکند بلکه حکمرانی موثر را نیز به همراه دارد.»
اصلا کسی دورف را دیده؟
در ادامه این گفتگو، عزیز نجفپور، پژوهشگر در زمینه فضای مجازی، حضور داشت و در توضیح دلایل فیلتر شدن تلگرام بیان کرد: «در واقع، دلیل اصلی فیلتر تلگرام مرتبط با معرفی ارز دیجیتال گرام بود. این مسئله به این دلیل بود که مردم به خرید این ارز روی آورده بودند، در حالی که این پلتفرم نمایندگی قانونی در ایران ندارد و از نظر ثبت شرکت با ابهامات زیادی مواجه است. چنین وضعیتی میتواند مانند بحرانهایی که در موسسات مالی داشتیم، بحران سازی کند.»
ما قبلاً اعتماد به نظام سلطه را تجربه کردهایم و اکنون هم در تلاش هستیم که با تلگرام وارد مذاکره شویم.
با این حال، این پرسش مطرح است که آیا کسی تا کنون دورف را دیده است؟ امضای دورف به نوعی شبیه امضای جان کری است که به وضوح به تعهداتش پایبند نمانده است. ما یک بار اعتماد به نظام سلطه را آزمون کردهایم و اکنون در موقعیتی هستیم که در دور مذاکره، موشکهایشان در قلب تهران فرود آمده و مجدداً دست و پا میزنیم تا با تلگرام به توافق برسیم.


